یعنی چه
واژه خفتبار برای توصیف کار، حالت یا وضعیتی به کار میرود که برای فرد یا جامعه ننگ، سرشکستگی و سقوط منزلت اجتماعی به همراه بیاورد و مایه خواری و پستی باشد.
تلفظ
این واژه از ترکیب مصوتهای کوتاه و ساکن به صورت خِفّت (با تشدید ف) و پسوند بار تلفظ میشود.
در جدول
در پاسخ به سؤالات جدول کلماتی با مضمون مایه خواری یا شرمآور، کلمه خفتبار با ۶ حرف و مترادفهای آن مانند ننگین کاربرد دارند.
به انگلیسی
برای انتقال مفهوم خفتبار در زبان انگلیسی بیشتر از واژگانی استفاده میشود که به جنبه از دست رفتن آبرو و تحقیر شدید اشاره دارند.
به فارسی
برگردانها و واژههای جایگزین اصیل و رایج فارسی برای این کلمه شامل مواردی چون ننگآور، خوارکننده و سرافکندگی آور هستند که در مقابل واژههای افتخارآمیز و سرافرازانه قرار میگیرند.
در قرآن
ترکیب واژگانی خفتبار به این صورت در متن قرآن مجید وجود ندارد. با این حال، ریشه عربی آن یعنی خِفّة به معنی سبکی اعمال در ترازوی سنجش (خَفَّتْ مَوَازِينُهُ) یا به معنی خوار و سبکسر کردن قوم توسط فرعون (فَاسْتَخَفَّ قَوْمَهُ) در آیات مختلف ذکر شده است.
جمعبندی و توضیح کامل خفت بار
واژه خفتبار یک ترکیب صفتی مرکب از واژه عربی خِفّت (از ریشه خ-ف-ف به معنی سبکی و کمارزشی که در فارسی به معنای خواری به کار میرود) و پسوند صفتساز فارسی بار (به معنی دارنده یا حامل) است. این واژه در ادبیات و گفتگوهای روزمره برای توصیف شدیدترین حالات شکست حیثیتی، رفتارهای ناپسند اخلاقی یا قراردادها و تسلیمشدنهای خواریآور استفاده میشود.
از نظر بار معنایی، این کلمه حامل بار منفی شدیدی است که سقوط منزلت اجتماعی و رسوایی را بازتاب میدهد. در نمادشناسی انتزاعی ادبیات، مفاهیمی چون سرِ افکنده، زنجیر اسارت یا چهره تیره مجازاً با این واژه همبستگی دارند و متضاد مستقیم واژگانی چون شکوهمند، افتخارآمیز و شرافتمندانه محسوب میشود.