یعنی چه
قدیفه در واقع همان واژه عربی «قطیفه» است که در زبان عامیانه و برخی گویشهای فارسی (مانند شیرازی، مازندرانی و فارسی دری) به دگرگونی حرف «ط» به «د» تبدیل شده است. این واژه به معنای حوله بزرگی است که پس از استحمام روی دوش میاندازند، یا به نوعی پارچه ضخیم، نرم و پرزدار مانند مخمل اشاره دارد که در گذشته به عنوان روانداز یا پوشش گرانقیمت استفاده میشد.
تلفظ
این واژه به صورت فتح اول (قَ)، کسر دال (دِ) و فتح فاء (فَ) یعنی [qa-dī-fe] تلفظ میشود.
در جدول
در حل جدولهای متقاطع، واژه «قدیفه» به عنوان پاسخ ۵ حرفی برای طراحان کاربرد دارد و معمولاً در جواب راهنماهایی همچون «حوله حمام»، «پارچه پرزدار قدیمی» یا «مخمل» میآید.
به انگلیسی
بسته به کاربرد واژه در متن، اگر منظور حوله و پوشش حمام باشد از اصطلاحات Bath towel یا Bathrobe استفاده میشود و اگر منظور نوع پارچه سنتی و پرزدار آن باشد، واژه Velvet معادل دقیق آن است.
به ترکی
در زبان ترکی استانبولی، این واژه از همان ریشه عربی وام گرفته شده و به صورت Kadife به کار میرود که دقیقاً به معنای پارچه مخمل است.
نماد چیست
در فرهنگ سنتی و قدیمی، استفاده از پارچههای قطیفه یا قدیفه به دلیل بافت نرم، ضخیم و گرانقیمت آن، نمادی از رفاه، تجمل، آسایش و پوشش اشرافی به شمار میرفته است.
جمعبندی و توضیح کامل قدیفه
واژه «قدیفه» یک نمونه از دگرگونیهای آوایی در زبان عامیانه فارسی است که ریشه در کلمه عربی «قطیفه» دارد. این واژه در گذشته سیر تطور جالبی داشته است؛ ابتدا به نوعی پارچه گرانبها، ضخیم و پرزدار مانند مخمل اطلاق میشد که به عنوان روانداز یا جامهای اشرافی کاربرد داشت، اما به مرور زمان و در گویشهای مختلف نواحی ایران و افغانستان، معنای آن محدودتر شد و امروزه بیشتر به معنای حوله بزرگ حمام یا فوطه شناخته میشود.
از نظر ریشهشناسی، اگرچه خود واژه قدیفه یا قطیفه در متن قرآن کریم ذکر نشده، اما ریشه ثلاثی مجرد آن (قطف) در قالب کلماتی دیگر به معنی چیدن میوه آمده است. این کلمه با ورود به زبانهای همسایه نظیر ترکی نیز اصالت خود را در معنای پارچه مخمل حفظ کرده است و امروزه در ادبیات عامیانه و حل جدولهای کلمات متقاطع، کاربرد سنتی خود را حفظ نموده است.