یعنی چه
ترکیبی ادبی و قدیمی برای توصیف اندامشناسی چهارپایان است که «یال» به موهای بلند گردن و «غارب» به بخش بالایی پشت و میان دو کتف اشاره دارد و کنایه از تمام قدوقامت جانور است.
تلفظ
واژه «یال» با واو عطف به واژه «غارب» (بر وزن فاعل) متصل میشود.
در جدول
در مسابقات شرح در متن و جدول کلمات متقاطع، این ترکیب دقیقاً ۸ حرف دارد.
به انگلیسی
در اصطلاحات زیستشناسی و کالبدشناسی جانوران به زبان انگلیسی، برای یال از Mane و برای غارب یا جدوگاه از Withers استفاده میشود.
به فارسی
بخش اول این ترکیب (یال) کاملاً فارسی است و برای بخش دوم (غارب) که ریشه عربی دارد، واژههای شانه، دوش و کتف در فارسی به کار میروند.
نماد چیست
در ادبیات، مهار کردن یال و غارب یک حیوان به معنی تسلیم کردن و رام کردن آن است و داشتن یال و غارب ستبر، نشانه عظمت و استواری است.
جمعبندی و توضیح کامل یال و غارب
اصطلاح «یال و غارب» یک ترکیب واژگانی دوگانه (اتباع) است که از دو زبان فارسی و عربی وام گرفته شده تا اندامشناسی و قدوقامت حیواناتی چون اسب و شتر را توصیف کند. «یال» همان موهای بلند گردن در زبان فارسی است و «غارب» در زبان عربی به نقطه برجسته میان دو کتف یا کوهان شتر گفته میشود که مهار روی آن قرار میگیرد.
این عبارت در ادبیات کلاسیک و متون مذهبی کاربرد کنایی و نمادین بسیار زیبایی دارد؛ برای نمونه، عبارت معروف «حبلک علی غاربک» در فرهنگ عربی کنایه از رها کردن و آزاد گذاشتن است که حضرت علی (ع) نیز در خطبه شقشقیه نهجالبلاغه با بیان «لألقیت حبلها علی غاربها» از آن برای رها کردن مهار خلافت استفاده کردهاند. در فرهنگ عامه و شعر فارسی نیز این ترکیب نمادی از تنومندی، اصالت و غرور به شمار میرود.