یعنی چه
ضربوا فعل ماضی، صیغه جمع مذکر غایب از ریشه «ضرب» است. این کلمه با توجه به بافت متن و حروف اضافه همراه آن، معانی متعددی دارد؛ معنای اصلی آن «زدند» است، اما در ترکیب با کلماتی مانند «الأمثال» به معنی «مثال زدند» و در ترکیب با «فی الأرض» به معنای «سفر کردند و راه پیمودند» به کار میرود.
در جدول
در جدولهای متقاطع کلمات، پاسخ این بخش خود واژه «ضربوا» با ۵ حرف است که به عنوان معادل افعالی چون زدند یا مَثَل آوردند در متون کهن شناخته میشود.
به انگلیسی
بسته به بافتار آیه یا متن، معادل انگلیسی آن افعال زمان گذشته برای سوم شخص جمع (They) خواهد بود.
به عربی
این کلمه خود یک ساختار صرفی اصیل در زبان عربی (ثلاثی مجرد) است که صیغه سوم از افعال ماضی به شمار میرود.
به فارسی
برگردان دقیق این فعل در زبان فارسی شامل افعال گذشته مضاعف یا ساده مانند «زدند»، «کوبیدند»، «رهسپار شدند» و «تمثیل آوردند» است.
در قرآن
این واژه دقیقاً ۳ بار در قرآن کریم به کار رفته است. به عنوان نمونه در آیه ۱۵۶ سوره آلعمران «إِذَا ضَرَبُوا فِي الْأَرْضِ» به معنی سفر کردن و راه پیمودن در زمین (برای تجارت یا جهاد) است و در آیه ۴۸ سوره اسراء «انْظُرْ كَيْفَ ضَرَبُوا لَكَ الْأَمْثَالَ» به معنی مثال زدن و شبیهسازی کردن آمده است.
جمعبندی و توضیح کامل ضربوا
واژه «ضربوا» یک فعل اصیل عربی در صیغه جمع مذکر غایب است که به دلیل پیوند مستحکم زبان فارسی با ادبیات اسلامی و قرآنی، در فرهنگهای لغت و متون کهن فارسی راه یافته است. ریشه اصلی این کلمه سه حرف (ض - ر - ب) است و مفاهیم گوناگونی را شامل میشود.
این کلمه بسته به عبارات مابعد خود تغییر معنا میدهد؛ گاه به معنای فیزیکی زدن و کوبیدن است، گاه در بستر جامعه به معنای مسافرت، مهاجرت و هجرت در زمین تعبیر میشود و گاه در مقام سخنوری، معنای تمثیل، مَثَل آوردن و مقایسه کردن را به خود میگیرد.