یعنی چه
فتنهجویی یک واژه مشتقمرکب در زبان فارسی است که به رفتار یا حالتی اشاره دارد که فرد آگاهانه یا ناآگاهانه در پی ایجاد بلوا، دوگانگی، آشوب و مفسده میان مردم یا یک گروه مشخص باشد. این اصطلاح از ترکیب «فتنه» (ریشه عربی به معنی آزمایش یا آشوب) و «جویی» (از مصدر فارسی جستن به معنی طلب کردن) ساخته شده است.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه به صورت [فِتْ نَ جـو یی] است که در فونتیک بینالمللی به شکل /fitnejūyī/ ثبت میشود.
در جدول
در پاسخ به سوالات جدول کلمات متقاطع، واژه «فتنه جویی» دقیقاً دارای ۸ حرف است. بسته به تعداد حروف مورد نیاز، واژههای هممعنی دیگری مانند آشوبگری یا مفسدهجویی نیز میتوانند به عنوان جایگزین استفاده شوند.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی واژه Sedition دقیقترین معادل برای فتنهجویی و اقدام علیه نظم عمومی است. همچنین کلمات Incitement و Instigation به جنبه تحریکآمیز این رفتار اشاره دارند.
به عربی
در زبان عربی برای رساندن مفهوم فتنهجویی از ترکیبات فعلی یا مصدری مانند «إثارة الفتنة» یا «ابتغاء الفتنة» استفاده میشود که به طور مستقیم به معنای جستجو و برپا کردن آشوب است.
در قرآن
مفهوم فتنهجویی در قرآن کریم با تعبیر «ابْتِغَاءَ الْفِتْنَةِ» آمده است. در آیه ۷ سوره آل عمران درباره کسانی که دلهایشان دچار انحراف است و برای فتنهجویی و گمراه کردن مردم از آیات متشابه پیروی میکنند، یاد شده است. همچنین در آیه ۴۷ سوره توبه عبارت «يَبْغُونَكُمُ الْفِتْنَةَ» به همین رویه اشاره دارد.
نماد چیست
در اسطورهشناسی نماد رسمی و مستقیمی برای این واژه تعریف نشده است؛ اما در ادبیات و تصویرگریهای سنتی فارسی، «آتش» (به دلیل اصطلاح آتشافروزی و شعلهور کردن اختلافات) و همچنین جانورانی مانند «مار» یا «کژدم» (به دلیل زهر ریختن پنهانی و سخنچینی) به عنوان نمادهای ضمنی فتنهجویی شناخته میشوند.
جمعبندی و توضیح کامل فتنه جویی
واژه فتنهجویی یک اصطلاح مشتقمرکب ترکیبی از زبانهای فارسی و عربی است که دلالت بر رفتارهای مخرب اجتماعی، تفرقهافکنی و مفسدهانگیزی دارد. این کلمه در لغتنامههای معتبری همچون دهخدا و معین به معنای آشوبگری و برهم زدن وفاق و آرامش میان مردم تعبیر شده و در نقطه مقابل مفاهیمی چون صلحجویی، اصلاحطلبی و آشتیگرایی قرار میگیرد.
در فرهنگ اسلامی و متون قرآنی، این پدیده با عبارت «ابتغاء الفتنة» معرفی شده و به شدت نکوهش گردیده است؛ چرا که ساختار جامعه را از درون دچار فروپاشی میکند. در ادبیات کنایی نیز فتنهجویی همواره با نمادهایی چون آتشافروزی یا نیش پنهانی مار و کژدم توصیف میشود که نشاندهنده ماهیت خطرناک و آسیبرسان آن است.