یعنی چه
«با بضاعت» به کسی یا مجموعهای گفته میشود که از نظر مالی، علمی، یا اجرایی دارای توانمندی، مال و مایه کافی باشد و استطاعت لازم را برای پیشبرد امور داشته باشد.
تلفظ
این ترکیب از پیشوند فارسی «با» و واژه عربی «بضاعت» تشکیل شده و به صورت bā-bezā'at تلفظ میشود.
در جدول
در حل جدول کلمات متقاطع، برای راهنمای «دارای سرمایه و توانگر»، کلمه ۷ حرفی «با بضاعت» یا معادلهای آن نظیر ثروتمند و متمول به کار میروند.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی با توجه به سیاق متن، میتوان از صفتهای Wealthy و Affluent برای جنبه مالی و Capable برای جنبه توانمندی استفاده کرد.
به عربی
در زبان عربی برای رساندن مفهوم توانگری و داشتن مایه مالی یا عملی، از واژگانی چون غنی، مستطیع و ذومال استفاده میشود.
به فارسی
معادلهای اصیل و رایج این واژه در زبان فارسی شامل ثروتمند، دارا، متمول، توانگر، صاحبمکنت، سرمایهدار و مایهدار است. متضاد آن نیز واژههایی مانند بیبضاعت، فقیر و تهیدست هستند.
در قرآن
ترکیب «با بضاعت» در قرآن نیامده است، اما ریشه آن یعنی «بضاعت» ۳ بار در سوره مبارکه یوسف (آیات ۶۲، ۶۵ و ۸۸) به معنای کالا، مال و سرمایهای که با آن تجارت میکنند، به کار رفته است؛ از جمله عبارت «ببضاعة مزجاة» به معنی سرمایه اندک و ناچیز.
جمعبندی و توضیح کامل با بضاعت
واژه «با بضاعت» یک ترکیب پیشوندی صفتساز در زبان فارسی است که از ترکیب پیشوند دارندگی «با» و واژه عربی «بضاعت» (از ریشه بضع) حاصل شده است. این اصطلاح در ادبیات مکتوب و گفتگوهای روزمره برای اشاره به اشخاص، خانوادهها یا بنگاههایی به کار میرود که از تمکن مالی، توانمندی اجرایی یا پشتوانه علمی کافی برخوردارند و در نقطه مقابل افراد «بیبضاعت» یا کماستطاعت قرار میگیرند.
اگرچه خود این ترکیب پیشوندی در متون کهن عربی یا آیات قرآن عیناً وجود ندارد، اما ریشه اسمی آن یعنی بضاعت در داستان حضرت یوسف (ع) به روشنی به معنای مال و سرمایه تجاری استفاده شده است. امروزه این واژه افزون بر ابعاد مادی و اقتصادی، در زمینههای علمی و تخصصی نیز کاربرد دارد و به فردی که مایه علمی بالایی دارد، اصطلاحاً دانشمندِ با بضاعت گفته میشود.