یعنی چه
این اصطلاح به کلمات یا واژگانی اشاره دارد که از لهجهٔ قبیلهٔ «غَطَفان» (یکی از قبایل بزرگ و فصیح عرب جاهلی و صدر اسلام) وارد زبان قرآن شدهاند. طبق نظریه نزول قرآن بر هفت حرف (لهجه)، قرآن علاوه بر لهجه قریش، شامل کلماتی از سایر قبایل فصیح عرب نیز میشود.
تلفظ
تلفظ این واژه به صورت ترکیب مضاف و مضافالیه و صفت است: کَلِمات (با فتح کاف و لام) غَطَفانِی (با فتح غین و طاء و فاء) قُرآن.
در جدول
در مسابقات شرح در متن و جدول کلمات متقاطع، پاسخ این عبارت دقیقاً خود «کلمات غطفانی قران» است که از ۱۵ حرف تشکیل شده است.
به انگلیسی
در متون آکادمیک و اسلامشناسی به زبان انگلیسی، برای اشاره به این واژگان از تعابیر فوق استفاده میشود.
به فارسی
معادل و برگردان سادهٔ فارسی این اصطلاح تخصصی، «واژهها یا لغات منتسب به لهجه و زبان قبیله غطفان در قرآن کریم» است.
در قرآن
علمای علوم قرآنی مانند جلالالدین سیوطی در کتاب الإتقان، کلماتی را به لهجه غطفان منسوب کردهاند؛ مانند کلمه «سَرِیاً» (به معنی مرد با شرف یا نهر آب کوچک) و کلمه «شَطْأَهُ» (به معنی جوانه و شاخه جانبی گیاه).
نماد چیست
این اصطلاح در فرهنگ عامه نماد تصویری خاصی ندارد، اما در علوم قرآنی و زبانشناسی تاریخی، نمادی از جامعیت زبانی قرآن و در بر گرفتن لهجههای مختلف عرب پیش از اسلام برای رسیدن به اوج فصاحت است.
جمعبندی و توضیح کامل کلمات غطفانی قران
عبارت «کلمات غطفانی قرآن» یک اصطلاح تخصصی و دانشنامهای در حوزه علوم قرآنی، زبانشناسی تاریخی و روایات مربوط به جمعآوری و نزول قرآن است. این اصطلاح به آن دسته از واژهها و تعابیری در متن مصحف شریف اشاره دارد که ریشه در گویش، لهجه و زبان قبیلهٔ عربی و فصیح «غَطَفان» دارند و از آن طریق به زبان وحی راه یافتهاند.
بر اساس نظریه معروف «نزول قرآن بر سبعه احرف» یا همان هفت لهجه، زبان قرآن هرچند بر پایه لهجه قریش استوار است، اما برای تجلی والاترین حد فصاحت و بلاغت، کلماتی از دیگر قبایل بزرگ و نامآور عرب همچون غطفان، هوازن و تمیم را نیز در خود جای داده است. کتابهای کهن علوم قرآنی مانند «الإتقان» سیوطی نمونههایی نظیر واژههای «سریاً» و «شطأه» را از لغات این قبیله بر شمردهاند.
در مجموع، بررسی این کلمات نشاندهنده ابعاد گسترده زبانشناختی قرآن کریم و پیوند عمیق آن با ساختارهای گویشی جزیرهالعرب در صدر اسلام است. این مفهوم علمی علاوه بر کاربرد در پژوهشهای قرآنی، به عنوان یک سؤال دانشنامهای ۱۵ حرفی در جداول کلمات متقاطع نیز مورد توجه طراحان قرار میگیرد.