یعنی چه
در تداول امروز این واژه به معنای سخت، دشوار، طاقتفرسا و کاری است که انجام آن به وقت و نیروی زیادی نیاز دارد. در لغتنامههای قدیمیتر مانند دهخدا و عمید، به ریشه اولیه آن یعنی «پرانبوهی» و مکانهای شلوغ و پررنج نیز اشاره شده است.
تلفظ
این واژه به صورت صوتی و روان [پُرْ زَحْ مَتْ] تلفظ میشود که شامل دو بخش «پر» (پیشوند کثرت) و «زحمت» است.
در جدول
در جدولهای متقاطع کلماتی مانند شاق، دشوار، شق و صعب به عنوان هممعنی این واژه به کار میروند.
به انگلیسی
برای توصیف کارها یا مسیرهای سخت و پر از مشقت در زبان انگلیسی از این اصطلاحات استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی واژههایی که نشاندهنده رنج، مشقت و سختی در انجام کار هستند به عنوان معادل به کار میروند.
به فارسی
مترادفهای اصیل و رایج فارسی این واژه شامل سخت، دشوار، پررنج، طاقتفرسا و پردردسر هستند که در گفتار روزمره فراوان به چشم میخورند.
در قرآن
عین واژه «پر زحمت» در قرآن نیامده است، اما مفاهیم مشابهی نظیر «عُسْر» (سختی)، «کَبَد» (رنج و مشقت انسان) و «مَشَقَّة» (سختی شدید نفس) منعکسکننده این مفهوم در آیات قرآن هستند.
جمعبندی و توضیح کامل پر زحمت
واژه «پر زحمت» ترکیبی از پیشوند فارسی «پر» و واژه وامگرفته شده از عربی «زحمت» است. این کلمه در زبان فارسی امروز به هر کار، مسیر یا فرآیندی اطلاق میشود که نیازمند صرف انرژی، زمان، صبر و تحمل رنج فراوان باشد. کلماتی مثل دشوار، طاقتفرسا و شاق نزدیکترین هممعنیهای آن به شمار میروند.
در فرهنگ عامه و ادبیات ایرانی، مفاهیمی چون «کوه کندن» فرهاد یا تلاش مداوم «مورچه» نمادهای عینی کار پر زحمت هستند. این اصطلاح در زبانهای دیگر مانند انگلیسی و عربی نیز معادلهای دقیقی دارد که همگی بر سختی بیش از حد و لزوم تلاش مضاعف تاکید میکنند.