یعنی چه
این واژه یک فعل کلاسیک و ادبی (وامگرفته از عربی) است و به معنای پهن شدن، دمر افتادن یا دراز کشیدن کامل روی زمین است؛ به گونهای که شکم یا صورت فرد روی زمین قرار گیرد. همچنین برای پهن شدن سیل یا وادی بر روی زمین نیز به کار میرود.
تلفظ
این کلمه به صورت اَنْبَطَحَ (با فتحه روی نون، باء، طاء و حاء) تلفظ میشود و از باب انفعال در زبان عربی است.
در جدول
در جدولهای متقاطع، پاسخ این کلمه دقیقاً ۵ حرف دارد و به عنوان معادل بر روی زمین افتادن یا دمر پهن شدن شناخته میشود.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای رساندن این مفهوم از عباراتی استفاده میشود که نشاندهنده دراز کشیدن کامل و رو به شکم روی زمین است.
به فارسی
معادلهای دقیق فارسی این واژه شامل عباراتی چون «به رو افتاده»، «دمر پهنشده» و «بر زمین درازکشیده» است. ریشه اصلی آن «ب ط ح» بوده و حالت مطاوعه و اثرپذیری را نشان میدهد.
در قرآن
خود فعل «انبطح» در قرآن وجود ندارد. با این حال، کلمه «بطحاء» که با آن همریشه است، در روایات و تاریخ اسلام برای اشاره به زمینهای شنزار و پهن مکه استفاده شده است.
نماد چیست
اگرچه این کلمه در ادبیات کلاسیک نماد خاصی نیست، اما در ادبیات سیاسی و اجتماعی معاصر جهان عرب، مصدر آن یعنی «انبطاح» به عنوان نمادی از ذلت، تسلیمطلبی کورکورانه و کرنش در برابر قدرتهای بزرگ به کار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل انبطح
واژه «انبطح» یک فعل با ریشه عربی (از ماده ب ط ح) است که به لغتنامههای فارسی نیز راه یافته است. معنای فیزیکی و اصلی آن، پهن شدن روی زمین، دمر افتادن و دراز کشیدن به گونهای است که بدن تماس کامل با زمین داشته باشد. این کلمه در متون کهن کاربردی دقیق و ادبی داشته است.
اگرچه این واژه کاربرد مستقیمی در متن قرآن کریم ندارد، اما اصطلاحات همخانواده آن مانند بطحاء در جغرافیا و تاریخ اسلامی مشهور هستند. در کاربردهای معاصر، مشتقات این کلمه فراتر از معنای فیزیکی رفته و در مباحث سیاسی برای توصیف رویکردهای سازشکارانه و تسلیمطلبی ذلیلانه استفاده میشوند.