یعنی چه
جامعه باربد یک واژهٔ لغوی نیست، بلکه نام نخستین آکادمی و آموزشگاه خصوصی تئاتر و موسیقی در ایران است که در سال ۱۳۰۵ خورشیدی توسط استاد اسماعیل مهرتاش در خیابان لالهزار تهران تأسیس شد. این مرکز نقش بزرگی در تربیت هنرمندان برجسته ایران داشته است.
تلفظ
تلفظ این ترکیب به صورت واژههای مجزا یعنی «جامعه» (Jā-me-'e) با کسره اضافه و «باربد» (Bār-bad) با فتحه روی حرف ب است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، در پاسخ به پرسشهایی چون «نخستین آکادمی تئاتر ایران» یا «آموزشگاه موسیقی اسماعیل مهرتاش»، عبارت ۱۰ حرفی «جامعه باربد» مد نظر قرار میگیرد.
به انگلیسی
برای نگارش نام این مؤسسه تاریخی در زبان انگلیسی از معادلهای فوق استفاده میشود.
به ترکی
در زبان ترکی استانبولی، واژه جامعه به «Cemiyet» و آکادمی تئاتر به «Tiyatro Akademisi» برگردانده میشود.
به فارسی
بررسی واژهشناسی اجزای این نام نشان میدهد که از ترکیب واژهٔ عربی «جامعة» (به معنی گروه و انجمن) و واژهٔ فارسی اصیل پهلوی «باربد» (نام موسیقیدان دربار ساسانی، به معنی رئیس تشریفات) ساخته شده است. واژههایی مانند مجموع، اجتماع و تجمیع از همخانوادههای بخش اول آن هستند.
نماد چیست
این نام در تاریخ معاصر ایران، نماد فرهنگسازی اصیل، نوگرایی هنری، آموزش آکادمیک و رایگان تئاتر و موسیقی، و یادآور دوران شکوفایی و طلایی هنر در خیابان لالهزار قدیم تهران است.
جمعبندی و توضیح کامل جامعه باربد
جامعه باربد یک واژه لغوی معمولی نیست، بلکه نامی ماندگار و درخشان در تاریخ فرهنگ و هنر ایران معاصر است. این آموزشگاه با نام کامل «جامعه باربد» در سال ۱۳۰۵ خورشیدی به همت استاد اسماعیل مهرتاش در خیابان لالهزار تهران پایهگذاری شد و به عنوان نخستین آکادمی خصوصی تئاتر و موسیقی در ایران آغاز به کار کرد.
هدف اصلی این مرکز، آموزش آکادمیک، اصولی و مکرراً رایگان به علاقهمندان به هنرهای نمایشی و موسیقی سنتی بود. نام این مرکز از «باربد»، موسیقیدان بزرگ و نامدار دربار خسروپرویز ساسانی الهام گرفته شده بود و توانست بستری برای رشد غولهای هنری ایران فراهم کند.
بزرگانی همچون محمدرضا شجریان، علی نصیریان و ملوک ضرابی از جمله دانشآموختگان و پرورشیافتگان برجسته این مؤسسه تاریخی بودند. از این رو، جامعه باربد در حافظه جمعی ایرانیان نمادی از هویت ملی، اصالت هنری و نوگرایی فرهنگی به شمار میرود.