یعنی چه
واژه متسلط در لغت به معنای کسی است که بر دیگری یا بر امری چیره و مسلط شده و توانایی و قدرت تصرف یا فرمانروایی پیدا کرده است. این کلمه به فردی اشاره دارد که با اقتدار یا استبداد، وضعیت یا افرادی را تحت کنترل خود درمیآورد.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه به صورت مُتَسَلِّط (mote-sallat) است که تشدید روی حرف «ل» قرار دارد و اسم فاعل از باب تفعل در زبان عربی است.
در جدول
در حل جدولهای متقاطع، برای راهنمای مفاهیمی چون «چیره»، «غلبهکننده» یا «دارای سلطه»، واژه ۵ حرفی «متسلط» یک پاسخ دقیق و استاندارد است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی با توجه به لحن و سیاق متن، میتوان از واژگانی که مفهوم برتری، قدرتطلبی و کنترل را میرسانند استفاده کرد.
به عربی
با وجود اینکه خود واژه ریشه عربی دارد، در زبان عربی معاصر از کلماتی چون مسيطر یا مهيمن برای بیان دقیق این حالت استفاده میشود.
به فارسی
برگردانها و معادلهای اصیل فارسی این واژه شامل کلماتی چون «چیره»، «دستیابنده»، «پیروز بر وضعیت» و «فرمانروا» است که مفهوم تسلط را به خوبی منتقل میکنند.
نماد چیست
در فرهنگ عامه و نشانهشناسی، نماد رسمی و مستقلی برای واژه متسلط تعریف نشده است؛ با این حال مفاهیمی چون «تاج پادشاهی»، «عصای سلطنت» یا «مشت گرهکرده» مظهر و تداعیکننده قدرت، تسلط و چیرگی مقتدرانه هستند.
جمعبندی و توضیح کامل متسلط
واژه «متسلط» یک اسم فاعل عربی از ماده (س - ل - ط) و باب تفعل است که در زبان فارسی به طور گسترده برای توصیف افراد یا نیروهای چیره، حاکم و قدرتمند استفاده میشود. این کلمه مفهوم کسی را در بر دارد که بر یک موقعیت، شخص یا جامعه غلبه یافته و قدرت تصرف، کنترل و تصمیمگیری خودسرانه یا قانونی را به دست آورده است.
اگرچه خود این واژه به صورت مستقیم در متن قرآن نیامده، اما همخانوادههای سرشناس آن مانند «سلطان» و «سلطه» به وفور در متون دینی و ادبی برای اشاره به قدرت و برتری به کار رفتهاند. معادلهای فارسی آن مانند چیره و مستبد، هم بر جنبه توانمندی و هم گاه بر جنبه اقتدارگرایی این مفهوم دلالت دارند.