یعنی چه
منشم در لغت به نوعی عطر و ماده خوشبو که به سختی کوبیده میشود، یا دانه گیاه بلسان و حتی نوعی سم مهلک اطلاق شده است. همچنین این واژه نام زنی عطارفروش در مکه دوران جاهلیت بوده که عطر او در تاریخ به نماد شومی و مرگ تبدیل شده است.
تلفظ
این کلمه به صورت مَنْشَم (Masnam) و بر وزن مَفْعَل تلفظ میشود.
در جدول
در جدولهای متقاطع برای راهنمای «عطر شوم جاهلیت» یا «زنی عطار در تاریخ عرب»، پاسخ چهار حرفی «منشم» است.
به انگلیسی
به دلیل قدمت و اصالت واژه در زبان عربی کهن، معادل دقیق مدرنی ندارد؛ اما در بخش گیاهشناسی قدیمی به دانه بلسان اشاره دارد و در حالت اسم خاص فنوتیپ نام را حفظ میکند.
به عربی
این واژه کاملاً عربی است و در این زبان به عنوان نماد نحوست و جنگهای خونین به کار میرود.
به فارسی
در متون کهن فارسی این واژه به عنوان یک کلمه دخیل عاریتی به معنای عطر، دانه گیاه بلسان یا سمی آنی و کشنده برگردان و استفاده شده است.
نماد چیست
این واژه در ادبیات و تاریخ نماد نحوست است. در دوران جاهلیت، قبایل عرب هنگام عزم برای جنگی مرگبار، دست خود را در ظرف عطر زنی به نام منشم فرو میبردند که نشانهای از همپیمانی تا پای مرگ بود. این امر ضربالمثل «أشأم من عطر منشم» (شومتر از عطر منشم) را پدید آورد.
جمعبندی و توضیح کامل منشم
واژه «منشم» یک اسم دخیل عربی در متون کهن فارسی است که دو جنبه معنایی متمایز دارد. در بخش عام، به نوعی عطر سختکوب، دانه گیاه بلسان یا حتی سم مهلک اشاره دارد؛ اما شهرت اصلی آن به دلیل کاربرد آن به عنوان اسم خاص است. این نام متعلق به زنی عطارفروش در مکه پیش از اسلام بوده است.
در فرهنگ و ادبیات، عطر منشم فراتر از یک ماده خوشبو، به یک نماد تاریخی برای شومی، نحوست و جنگهای خونین تبدیل شده است. دست بردن در عطر او توسط جنگجویان، به معنای قسم خوردن برای نبردی بیبازگشت و تا پای مرگ بود که همواره با کشتارهای عظیم همراه میشد.
امروزه این واژه بیشتر در ادبیات کلاسیک و به عنوان یک چالش در جدولهای کلمات متقاطع مورد توجه قرار میگیرد و به دلیل جامد و بیگانهبودن، مشتقات یا همخانواده فعالی در زبان فارسی مدرن ندارد.