معنی زلف چیست؟ مترادف و متضاد آن

معنی

زلف در زبان فارسی به معنای موی سر، به‌ویژه موهای بلند، مجعد و زیبایی است که در دو طرف صورت، روی بناگوش یا پیشانی می‌ریزد. این واژه در ریشه عربی خود (از ریشه ز-ل-ف) به معنای تقرب، نزدیکی و منزلت است و همچنین به بخش‌های ابتدایی و تاریک شب نیز «زلف» گفته می‌شود که در ادبیات فارسی به دلیل شباهت در سیاهی و تاریکی، مجازاً برای موی سیاه معشوق به کار رفته است.

یعنی چه

در اصطلاح عامه و ادبی، زلف یعنی همان موهای چتری، تاب‌دار یا آویخته‌ای که قاب صورت را زیباتر می‌کند. در متون عرفانی نیز این کلمه به معنای کثرت، تجلی جهان مادی و حجابی است که روی حقیقت و ذات احدیت (که به رخ یا چهره سپید تشبیه می‌شود) را می‌پوشاند.

مترادف

متضاد

برای واژه زلف به عنوان مو، متضاد حقیقی و واژگانی وجود ندارد، اما در بافت کلام به فرد بی‌مو یا طاس اشاره می‌شود. همچنین در ادبیات، «رخ» (سپیدی چهره) متضادِ استعاری «زلف» (سیاهی مو) است.

هم خانواده

واژه زلفین در فارسی به معنای حلقه در، هم‌خانواده آن است. واژه‌های زلفی، ازدلاف و مزدلفه (محل تجمع و تقرب در حج) نیز هم‌خانواده‌های عربی این واژه بر اساس ریشه اصلی آن هستند.

ریشه

ریشه این کلمه عربی است و اصل معنای آن نزدیک شدن و پیش رفتن است. ادیبان و شاعران ایرانی از سده‌های اولیه اسلام، با یک ظرافت استعاری، مفهوم تاریکیِ پاره‌های شب (زلف) یا چیزی که به صورت نزدیک است را به موی سیاه کنار بناگوش اطلاق کردند و این کاربرد کاملاً در فارسی تثبیت شد. در قرآن کریم نیز این ریشه ۱۰ بار به کار رفته که همگی در معنای ریشه‌ای عربی (نزدیکی و ساعاتی از شب) هستند و هیچ‌کدام به معنی مو نیستند.

در جدول

در جدول‌های کلمات متقاطع، پاسخ پرسش‌هایی مانند «موی تاب‌دار کنار صورت» یا «گیسو»، واژه ۳ حرفی «زلف» است.

به انگلیسی