یعنی چه
این عبارت در زبان فارسی به عنوان یک فعل مرکب یا ساختار وجهی به کار میرود و نشاندهنده احتمال، برنامه پیشبینیشده، انتظار یا یک وظیفه اجتماعی و اخلاقی است. در متون کهن نیز گاه به معنی آرام گرفتن و ثبات داشتن استفاده شده است.
تلفظ
تلفظ صحیح این عبارت فعلی به صورت قَمار (qa-rār) و بودن (bū-dan) است.
در جدول
در جدولهای متقاطع، عبارت «قرار بودن» به عنوان یک پاسخ ۸ حرفی برای مفاهیمی چون مقرر بودن یا برنامه داشتن شناخته میشود.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای رساندن مفهوم تکالیف پیشبینی شده یا برنامهها از این عبارات استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی برای بیان برنامهریزی یا الزامات ساختاری از این تعابیر استفاده میگردد.
به فارسی
معادلهای فارسی و هممعنی این تعبیر شامل واژگانی چون مقرر بودن، در برنامه بودن، مقتضی بودن و موظف بودن است. از نظر ریشهشناسی، جزء اول آن (قرار) عربی از ریشه «ق ر ر» و جزء دوم (بودن) از ریشه ایرانی باستان و پهلوی است.
جمعبندی و توضیح کامل قرار بودن
عبارت «قرار بودن» یک ساختار وجهی و فعل مرکب پرکاربرد در زبان فارسی امروزی است. این عبارت بیش از هر چیز برای بیان برنامهها، پیشبینیها، انتظارات و وظایف به کار میرود؛ به عنوان مثال وقتی میگوییم «قرار بود بیایی»، به یک انتظار یا برنامه قبلی اشاره داریم.
از نظر ریشهشناسی، این ترکیب از دو جزء با خاستگاههای متفاوت ساخته شده است. واژه «قرار» ریشه در زبان عربی و مفهوم ثبات و آرامش دارد، در حالی که فعل «بودن» یک واژه کاملاً اصیل ایرانی و بازمانده از زبان پهلوی است. ترکیب این دو با یکدیگر، یک اصطلاح کاملاً کاربردی را در نحو فارسی پدید آورده است.
جالب اینجاست که ریشه عربی این واژه یعنی «قرار» در قرآن کریم نیز به معنای پناهگاه و محل آرامش به کار رفته است، اما ساختار ترکیبی «قرار بودن» یک توسعه زبانی منحصر به فرد در زبان فارسی محسوب میشود که امروزه نقشی کلیدی در مکالمات روزمره و رسمی دارد.