یعنی چه
خویشاوندان و نزدیکان به افرادی گفته میشود که با یک فرد دارای پیوند خونی (نسبی) یا پیوند ناشی از ازدواج (سببی) هستند و در زنجیره خانواده به او متصل میشوند. واژه «خویش» ریشه در زبانهای ایرانی باستان و پهلوی (xveš) دارد که به معنی «خود یا خودی» است؛ پسوند «-اوند» نیز پسوند دارندگی است، بنابراین خویشاوند یعنی کسی که از خودِ ماست.
تلفظ
تلفظ این عبارت به صورت [خیشْآوَنْدان وَ نَزْدیکان] است که در آن حرف «و» در کلمه خویشاوندان خوانده نمیشود (واو معدوله).
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، برای راهنمای «خویشاوندان و نزدیکان» بسته به تعداد حروف میتوان از کلماتی چون بستگان، اقوام، اقربا، اقارب، کسان، منسوبان و ارحام استفاده کرد. عبارت کامل «خویشاوندان و نزدیکان» دقیقاً دارای ۱۸ حرف است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای اشاره به این مفهوم از واژگان Relatives (بستگان)، Kinfolk / Kinsfolk (قوم و خویش) و Family (خانواده) استفاده میشود.
در قرآن
این مفهوم در قرآن کریم با واژگان متعددی آمده است؛ از جمله «أُولُو الْقُرْبَیٰ / ذِی الْقُرْبَیٰ» به معنی صاحبان قرابت و نزدیکی (مانند آیه ۸ سوره نساء)، «أُولُو الْأَرْحَامِ» به معنی خویشاوندان نسبی و خونی (مانند آیه ۷۵ سوره انفال) و «عَشِیرَة» به معنی خویشاوندان نزدیک و همتیره (مانند آیه ۲۱۴ سوره شعراء: وَأَنْذِرْ عَشِيرَتَكَ الْأَقْرَبِينَ).
نماد چیست
در فرهنگهای مختلف، درخت خانوادگی (شجرهنامه) و ریشههای درهمتنیده آن نماد اصلی اتصال خویشاوندان به یک منبع واحد است. همچنین در ادبیات اسلامی، مفهوم «رَحِم» نماد پیوند مهربانی، زایش و اتصال گسستناپذیر فامیلی و مایه صله رحم شناخته میشود.
جمعبندی و توضیح کامل خویشاوندان و نزدیکان
عبارت «خویشاوندان و نزدیکان» در زبان و فرهنگ ایرانی به گروهی از افراد اطلاق میشود که از طریق پیوندهای خونی یا ازدواج در یک شبکه خانوادگی قرار میگیرند. ریشه واژه خویشاوند نشاندهنده مفهوم «خودی بودن» و اتصال عمیق میان اعضای یک تبار است که در طول تاریخ ارزش بالایی در حفظ انسجام اجتماعی داشته است.
این مفهوم در متون دینی و قرآنی نیز با عناوینی چون اولواالارحام و ذویالقربی مورد تأکید قرار گرفته و بر حفظ این پیوندها سفارش فراوان شده است. در نمادشناسی جهانی نیز درخت خانوادگی با ریشههای مستحکم، بهترین تصویرگر این اتصال اصیل است.