یعنی چه
این عبارت یک ترکیب استعاری و اصطلاحی مدرن است و به مجموعهٔ آثار مکتوب، اسناد تاریخی، کتابها و میراث علمی و فرهنگی جهان اشاره دارد که تاریخ، دانش، تجربه و هویت مشترک انسانها را در طول زمان از گزند فراموشی مصون میدارد. در ادبیات رسانهای، معمولاً به کتابخانههای بزرگ و آثار باستانی، لقب حافظه بشریت داده میشود. همچنین این عبارت نام یک پروژه بینالمللی بزرگ برای ذخیره اطلاعات در اتریش است.
تلفظ
تلفظ این ترکیب استعاری به صورت «حافِظِهِیِ بَشَریَّت» (hāfeze-ye bashariyyat) است که از دو واژهٔ حافظه (با کسرهٔ اضافه در انتها) و بشریت تشکیل شده است.
در جدول
در جدولهای متقاطع و شرح در متن، در پاسخ به راهنمای «میراث مستند جهان» یا «خاطره تاریخی انسانها»، عبارت ۱۰ حرفی «حافظه بشریت» قرار میگیرد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی رایجترین معادل برای این اصطلاح Memory of Mankind است. لازم به ذکر است که سازمان یونسکو برنامهای رسمی برای حفظ میراث مستند دارد که تحت عنوان Memory of the World شناخته میشود و در فارسی به «حافظه جهانی» ترجمه شده است.
به فارسی
معادلها و جایگزینهای روان فارسی برای این اصطلاح شامل تعابیری همچون «خاطرهٔ تاریخی بشر»، «حافظهٔ جمعی انسانها»، «یادمان فرهنگی جهان» و «میراث مستند بشر» است.
در قرآن
ترکیب «حافظه بشریت» به صورت یکجا در متن قرآن کریم وجود ندارد. با این حال، ریشههای سازنده آن بارها تکرار شدهاند؛ کلمه «بشر» ۳۷ بار (مانند آیه خلق بشر از آب) و مشتقات ریشه «حفظ» نیز به وفور (مانند آیه انا نحن نزلنا الذکر وانا له لحافظون) در کتاب آسمانی به کار رفتهاند.
نماد چیست
این واژه نماد کتاب، کتیبههای باستانی، خطوط حک شده بر سنگ، آرشیوهای بزرگ ملی و در عصر مدرن، نماد کریستالهای ذخیرهسازی اطلاعات ژنتیکی و ذخیرهسازهای دیجیتال است که گذشته را به آینده پیوند میدهند.
جمعبندی و توضیح کامل حافظه بشریت
عبارت «حافظه بشریت» یک ترکیب اصطلاحی و استعاری زیبا در زبان فارسی مدرن است که لغتنامههای کلاسیک آن را به عنوان یک کلمه واحد ثبت نکردهاند. این اصطلاح برای توصیف گنجینه عظیم اسناد، کتابها، کتیبهها و تمام مواردی به کار میرود که دانش، فرهنگ و تجربیات زیسته انسانها را در طول هزارهها از نابودی و فراموشی حفظ کردهاند. در واقع، هر زمان که سخن از تخریب کتابخانهها یا از بین رفتن آثار باستانی به میان میآید، رسانهها از آسیب دیدن حافظه بشریت یاد میکنند.
از سوی دیگر، این عبارت یک نمود کاملاً واقعی و فیزیکی نیز در جهان امروز دارد؛ پروژه بزرگ «Memory of Mankind» در غار نمکی هالشتات اتریش، به عنوان یک آرشیو بزرگ تلاش میکند تا مهمترین اطلاعات، کتابها و دادههای ژنتیکی امروز انسان را روی لوحهای سرامیکی مقاوم ذخیره کند تا برای هزاران سال آینده محفوظ بماند. بنابراین، حافظه بشریت هم یک مفهوم عمیق فرهنگی در راستای هویت جمعی ماست و هم یک تلاش تکنولوژیک برای جاودانگی انسان.