یعنی چه
این عبارت یک ترکیب اضافه (مضاف و مضافالیه) در زبان فارسی با کاربرد ادبی و عرفانی است. در اصطلاح به سالکان، عارفان و صاحبدلانی اشاره دارد که همواره حضور قلب دارند، دلشان در محفل انس و محضر الهی حاضر است و دچار غفلت، نسیان و پراکندگی خاطر نمیشوند. حافظ در بیت معروف خود میفرماید: «بگذر به کوی میکده تا زمرهٔ حضور / اوقات خود زبهر تو صرف دعا کنند».
تلفظ
واژه اول «زُمْرَه» (در حالت اضافه: زُمْرِهِ/زُمْرِیِ) به فتح زاء و سکون میم و واژه دوم «حُضُور» به ضم حاء و ضاد تلفظ میشود.
در جدول
در کلمات متقاطع و جدولهای شرح در متن، این ترکیب به عنوان نشانه و پاسخ برای مفاهیمی چون «اهل شهود»، «گروه عارفان یکدل» یا «حاضران در محفل انس» به کار میرود که خود واژه ۸ حرف دارد.
به انگلیسی
در برگردانهای ادبی و عرفانی انگلیسی، برای رساندن مفهوم این حلقه و گروه از حاضران در پیشگاه الهی از عبارات فوق استفاده میشود.
به عربی
هر دو واژه سازنده این ترکیب ریشه عربی دارند. در متون عربی برای اشاره به این مفهوم عرفانی از اصطلاحات اهل الحضور یا زمرة الحاضرین بهره میبرند.
به فارسی
معادلات خالصتر و روانتر فارسی این ترکیب شامل تعابیری چون بیداردلان، پاکدلان، حلقه عارفان یکرنگ و انجمن هوشیاران است که در تقابل با اهل غفلت قرار میگیرند.
جمعبندی و توضیح کامل زمره حضور
عبارت «زمره حضور» یک ترکیب وصفی-کنایی شیوا در ادبیات و عرفان فارسی است که از دو واژه با ریشه عربی «زمره» (به معنی گروه و دسته) و «حضور» (به معنی پیشگاه، حاضر شدن و نقیض غیبت) ساخته شده است. این اصطلاح اشاره به محفل و گروهی از انسانهای پاکنهاد، عارفان و سالکان دارد که همواره یاد خدا در دلشان زنده است، زمان خود را به بطالت نمیگذرانند و از مرتبه شهود و هوشیاری باطنی خارج نمیشوند.
شکل مفرد واژه اول یعنی «زُمَر» به معنی گروه گروه در آیات قرآن کریم (سوره زمر) به کار رفته و مفهوم حضور نیز بارها در متن وحی تکرار شده است، اما ترکیب دوتایی آن شاهکاری ادبی است که در دیوان شاعران بزرگ بخصوص لسانالغیب حافظ شیرازی، نمادی از انسانهای مستجابالدعوه و پاکباطن به شمار میرود که اوقاتشان صرف خیرخواهی و دعا برای بندگان میشود.