یعنی چه
مرز هسته گوشته به لایه و مرز جداسازی گفته میشود که میان گوشتهی سنگی (سیلیکاتی) زمین و هستهی بیرونیِ مذاب (تشکیلشده از آهن و نیکل) قرار دارد. این مرز در عمق تقریبی ۲۹۰۰ کیلومتری زیر سطح زمین واقع شده و محل تغییر ناگهانی و شدید سرعت امواج لرزهای است. این ناحیه نقش کلیدی در دینامیک درونی و انتقال حرارت سیاره زمین دارد.
تلفظ
این اصطلاح به صورت «مَرزِ هَستِه گوشتِه» (marz-e haste gooshte) خوانده و تلفظ میشود.
در جدول
در جدولهای متقاطع و شرح در متن، پاسخ این اصطلاح دقیقاً «مرز هسته گوشته» با ۱۲ حرف است. همچنین از آن با عنوان «ناپیوستگی گوتنبرگ» نیز یاد میشود.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی و متون علمی بینالمللی از معادل Core–mantle boundary استفاده میشود که به اختصار آن را CMB مینامند.
به فارسی
این عبارت یک ترکیب توصیفی معاصر در زبان فارسی است. از واژههای همارز و مترادف آن در متون تخصصی فارسی میتوان به «ناپیوستگی گوتنبرگ» و «مرز سیامبی» اشاره کرد. واژههای همخانواده آن شامل مرزبندی، هستهای، گوشتهای و هسته زمین است.
نماد چیست
در متون علمی، نمودارها و نقشههای زمینشناسی جهان، این مرز و ناحیه مجاور آن را با کوتهنوشت CMB یا اصطلاح تخصصی لایه "D (دی زگون / D double-prime) نمایش میدهند.
جمعبندی و توضیح کامل مرز هسته گوشته
مرز هسته گوشته (CMB) یکی از مهمترین و بارزترین مرزهای ساختاری در درون سیاره زمین است که در عمق تقریبی ۲۹۰۰ کیلومتری قرار دارد. این مرز، گوشته ضخیم و سنگی زمین را از هسته بیرونی که ساختاری کاملاً مذاب و فلزی (عمدتاً آهن و نیکل) دارد، جدا میکند. اهمیت این ناحیه به دلیل تغییرات ناگهانی و شدید در چگالی، دما و سرعت امواج لرزهای است که به دانشمندان در شناخت دقیقتر ساختار درونی زمین کمک میکند.
این مرز که به افتخار زمینشناس برجسته، بنو گوتنبرگ، به عنوان «ناپیوستگی گوتنبرگ» نیز شناخته میشود، محل فعل و انفعالات پیچیده گرمایی و دینامیکی است. بررسی رفتارهای این لایه نقش بسزایی در درک میدان مغناطیسی زمین و جریانهای کنوکسیون یا همرفت درون گوشته دارد.