معنی
واژهٔ «واپس» در زبان فارسی به معنای حرکت به سمت عقب، پشت سر، بازگشت به مبدأ یا دوباره به حالت اول برگشتن است. این کلمه در ترکیبهایی مانند واپس رفتن (عقب رفتن) و واپس گرفتن (پس گرفتن) نیز به کار میرود.
یعنی چه
در زبان عامیانه و متون ادبی، وقتی از واپس صحبت میشود، منظور جهت یا حالتی است که رو به سوی گذشته، عقب یا پشت سر دارد و مفهوم بازگرداندن یا عقبنشینی را تداعی میکند.
مترادف
واژههای فوق در بافتهای مختلف ادبی و روزمره میتوانند به عنوان هممعنی کلمهٔ واپس استفاده شوند.
متضاد
کلمات فوق مفاهیمی را رسانند که دقیقاً در نقطهٔ مقابل عقبگرد و بازگشت (واپس) قرار دارند.
هم خانواده
این کلمات همگی از ریشهٔ واژهٔ واپس و با افزودن پسوندها یا ترکیب با کلمات دیگر ساخته شدهاند.
جمله سازی
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، کلمهٔ واپس به عنوان پاسخ برای راهنماهایی چون «عقب» یا «پشت سر» به کار میرود.
به انگلیسی
بسته به ساختار جمله، این معادلهای انگلیسی مفهوم حرکت به عقب یا قرارگیری در پشت سر را منتقل میکنند.
جمعبندی و توضیح کامل واپس
واژهٔ «واپس» یکی از کلمات اصیل و کهن زبان پارسی است که از ترکیب پیشوند پهلوی/اوستایی «وا» (به معنی باز یا مجدد) و کلمهٔ «پس» (به معنی عقب) شکل گرفته است. این واژه در اصل مفهومِ ترکیبی «باز به عقب» یا «بازگشت به پشت سر» را در خود دارد و در متون کهن ادبی به وفور دیده میشود.
اگرچه این واژه به صورت مستقیم در متن عربی قرآن کریم نیامده، اما در ترجمههای کهن فارسی قرآن (مانند تفسیر طبری) به عنوان معادل کلماتی نظیر «خلف» یا «ارجعوا» استفاده شده است. همچنین صفت مشتق از آن یعنی «واپسین»، در ادبیات فارسی نمادی از فرجام، پایان و لحظات نهایی زندگی به شمار میرود.