مجاز از اصل و نژاد یعنی چه؟

جمع‌بندی و توضیح کامل مجاز از اصل و نژاد

عبارت «مجاز از اصل و نژاد» به خودی خود یک کلمه مستقل نیست، بلکه یک اصطلاح و قلمرو ادبی در زبان فارسی است. در متون کتب ادبیات و راهنمای تدریس، این تعبیر بلاغی دقیقاً برای کلماتی مانند «گوهر» و «عِرق» استفاده می‌شود. برای مثال، کلمه گوهر در اصل به معنای سنگ گران‌بها است، اما شاعران با استفاده از آرایه مجاز، آن را به معنی ذات، نژاد و اصالت فرد به کار می‌برند.

از نمونه‌های بارز ادبی این مفهوم می‌توان به شعر وطن در کتاب فارسی یازدهم اشاره کرد؛ آنجا که شاعر می‌گوید: «ز نیروی شیران بود گوهرم» و واژه گوهر دقیقاً در معنای مجازیِ اصل و نژاد آمده است. همچنین واژه عربی «عرق» که در اصل به معنی رگ خون است، به دلیل جریان خون مشترک در بدن اعضای یک خانواده، مجازاً به معنی نژاد و تبار پاک کاربرد دارد.

در بازی‌های شرح در متن و جدول کلمات متقاطع، توجه به تعداد حروف بسیار کلیدی است. اگر طراح جدول کلِ عبارت ۱۴ حرفی را مد نظر داشته باشد، پاسخ خودِ عبارت است؛ اما در اغلب موارد این عبارت به عنوان راهنما آمده و از شما واژه‌های اصیلی همچون «گوهر» یا «عرق» را به عنوان پاسخ مجاز می‌خواهد.