یعنی چه
حقالودیعه در اصطلاحات حقوقی و ثبتی، به کارمزد و هزینهای گفته میشود که مراجع قانونی (مانند سازمان ثبت اسناد و املاک) جهت پذیرش، حفاظت، بایگانی و نگهداری از اسناد، اوراق و وصیتنامههای امانتیِ اشخاص بر اساس قانون دریافت میکنند.
تلفظ
این واژه به صورت «حَقْقُلْوَدیعِه» تلفظ میشود که ترکیبی مأخوذ از عبارات عربی همراه با قواعد اضافه در زبان فارسی است.
در جدول
پاسخ دقیق برای طراحان جدول، کلمه «حق الودیعه» با ۹ حرف (بدون احتساب فاصله) است. همچنین واژه «حق الحفاظه» با ۱۰ حرف میتواند به عنوان جایگزین مطرح شود.
به انگلیسی
در متون حقوقی و بازرگانی بینالمللی، برای اشاره به این کارمزد از اصطلاحات فوق استفاده میشود.
به عربی
در حقوق کشورهای عربی و فقه اسلامی، این کارمزد تحت عناوین رسوم الودیعه یا حقالحفظ شناخته میشود.
در قرآن
خود ترکیب «حقالودیعه» در متن قرآن مجید نیامده است؛ اما اصل و ریشه فقهی آن یعنی «الْوَدِيعَة» (امانت) و لزوم حفظ و بازگرداندن آن به صاحبش، در آیات متعددی از جمله آیه ۵۸ سوره نساء مورد تاکید قرار گرفته است: «إِنَّ اللَّهَ يَأْمُرُكُمْ أَنْ تُؤَدُّوا الْأَمَانَاتِ إِلَىٰ أَهْلِهَا».
نماد چیست
حقالودیعه یک مفهوم کاملاً اداری، ثبتی و قانونی است. به همین دلیل، فاقد هرگونه نماد سنتی، باستانی، اسطورهای یا تصویرسازی نمادین در فرهنگ عامه است.
جمعبندی و توضیح کامل حق الودیعه
حقالودیعه یک اصطلاح تخصصی در حقوق ثبت و املاک ایران است که ریشه در فقه اسلامی و زبان عربی دارد. این واژه به طور مشخص به کارمزد یا هزینهای اشاره میکند که اشخاص برای سپردن اسناد مهم، اوراق بهادار یا وصیتنامههای خود به سازمان ثبت اسناد و املاک کشور (وفق ماده ۱۲۸ قانون ثبت) پرداخت میکنند تا این سازمان مسئولیت حفاظت و نگهداری رسمی از آنها را بر عهده بگیرد.
از نظر واژهشناسی، این کلمه با مفاهیمی همچون تودیع، مستودع و مودع همخانواده است و در زبان عامیانه میتوان آن را «حقالزحمه امانتداری قانونی» نامید. اگرچه خود این ترکیب در قرآن ذکر نشده، اما مبانی حقوقی آن مستند به تکالیف شرعی حفظ امانت است. این واژه در زبان انگلیسی با اصطلاحاتی نظیر Safe-keeping fee معادلسازی میشود.