یعنی چه
واژه «یَجْتَبِیکَ» یک فعل مضارع عربی است که از ریشه «ج ب ی» (جَبَیَ) و باب افتعال (اجتباء) ساخته شده است. این واژه در لغت به معنای جمعآوری، گلچین کردن و برگزیدن یک شخص به دلیل داشتن ویژگیها و امتیازات خاص و برتر است؛ به طوری که تمام پراکندگیها از او زدوده شود و برای هدف خاصی خالص گردد.
تلفظ
این کلمه به صورت «یَجْتَبِیکَ» با فتحه روی حرف «ی»، سکون روی «ج»، فتحه روی «ت»، کسرِ کشیده روی «ب» و فتحه روی «ک» تلفظ میشود.
در جدول
کلمه «یجتبیک» دقیقاً دارای ۶ حرف است و در سوالات جدول به عنوان معادل عباراتی چون «تو را برمیگزیند» یا «آیه ۶ سوره یوسف» کاربرد دارد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای رساندن مفهوم این فعل قرآنی از عباراتی که دلالت بر انتخاب و برگزیدن فرد از سوی یک فاعل سوم شخص مفضل دارد، استفاده میشود.
به عربی
مترادفهای دقیق این فعل در زبان عربی فصیح، افعالی همچون «یصطفیک» و «یختارک» هستند که مفهوم گزینش بر مبنای پاکی و برتری را میرسانند.
به فارسی
معادلهای دقیق فارسی این واژه عبارتند از: «تو را برمیگزیند»، «تو را انتخاب میکند» و «تو را گلچین میکند».
در قرآن
این کلمه با همین ساختار دقیق در آیه ۶ سوره مبارکه یوسف آمده است؛ جایی که حضرت یعقوب (ع) پس از شنیدن رؤیای فرزندش یوسف، به او مژده میدهد که: «و اینگونه پروردگارت تو را برمیگزیند...» که اشاره به مقام نبوت و بخشش علم تعبیر خواب به ایشان دارد.
جمعبندی و توضیح کامل یجتبیک
واژه «یجتبیک» یک تعبیر عمیق قرآنی از ریشه «جبی» است که معنایی فراتر از یک انتخاب ساده را در خود دارد. این کلمه به معنای گزینش و گلچین کردنِ یک فرد توسط خداوند است، به طوری که تمام تشتتها و پراکندگیها از زندگی او زدوده شده و او خالصانه برای دریافت فیض خاص الهی، مانند نبوت یا علم غیب، برگزیده میشود.
نمونه بارز و درخشان کاربرد این واژه در داستان حضرت یوسف (ع) تجلی یافته است؛ جایی که پروردگار او را از میان برادرانش برای ماموریتی عظیم و هدایتی الهی برمیگزیند. واژههای همخانواده معروف این کلمه مانند «مجتبی» (به معنی برگزیده) نیز به خوبی نمایانگر این مفهوم والا در فرهنگ اسلامی هستند.