یعنی چه
توسعهٔ پایدار فرآیندی جامع از رشد و پیشرفت است که بر سه رکن اصلی اقتصاد، جامعه و محیطزیست استوار است. هدف اصلی این مفهوم، برآورده ساختن نیازهای رفاهی، معیشتی و اجتماعی نسل کنونی است، به گونهای که توانایی، منابع و امکانات نسلهای آینده برای تأمین نیازهایشان به خطر نیفتد و دستخوش نابودی نشود.
تلفظ
این اصطلاح ترکیبی به صورت «تَوَسُّعِ پایْدار» تلفظ میشود. کلمه اول دارای تشدید بر روی حرف «س» و مکسور در حرف پایانی به نشانه اضافه است و کلمه دوم با سکون روی یای مدی و رای پایانی خوانده میشود.
در جدول
پاسخ دقیق و استاندارد برای این مفهوم در جدولهای کلمات متقاطع، عبارت «توسعۀ پایدار» است که دقیقاً از ۱۱ حرف تشکیل شده است.
به انگلیسی
این واژه در زبانهای دیگر معادلهای دقیقی دارد که معروفترین آنها در فضای بینالمللی Sustainable Development است.
به فارسی
مترادفها و برگردانهای فارسی این اصطلاح شامل «توسعهٔ پایا»، «توسعهٔ مستمر»، «توسعهٔ متوازن» و «پیشرفت همهجانبه» است. از نظر ساختار ریشهای، «توسعه» از ریشه عربی (وسع) به معنی گشایش و «پایدار» صفت فاعلی فارسی از مصدر پاییدن به معنای دوام داشتن است.
نماد چیست
نماد رسمی و جهانی آن، لوگوی ۱۷ هدف توسعه پایدار سازمان ملل متحد (SDGs) است که به صورت یک دایره و چرخ رنگارنگ طراحی شده است. هر رنگ نشاندهنده یکی از اهداف بینالمللی مانند محو فقر، حفظ زمین و انرژیهای پاک است. همچنین ترازوی تعادل میان انسان و طبیعت نیز به عنوان نماد سنتی آن شناخته میشود.
جمعبندی و توضیح کامل توسعۀ پایدار
توسعهٔ پایدار نقشه راهی جهانی برای آشتی دادن پیشرفت اقتصادی با حفظ سلامت سیاره زمین و برابری اجتماعی است. این مفهوم که به طور رسمی از گزارش «برنتلند» سازمان ملل در سال ۱۹۸۷ شکل گرفت، یادآور این حقیقت است که منابع زمین محدود بوده و اصرار بر رشد اقتصادیِ صرف و تکبعدی، به قیمت نابودی محیطزیست و فقر نسلهای بعدی تمام خواهد شد.
اگرچه این اصطلاح ساختاری مدرن دارد، اما اصول زیربنایی آن مانند آبادگری زمین، دوری از اسراف و حفاظت از نظم طبیعت به شدت در فرهنگهای بومی و متون دینی از جمله آیات قرآن کریم مورد تأکید قرار گرفته است. تحقق این هدف نیازمند تعادلی هوشمندانه میان نیازهای امروز و فردای بشریت است.