یعنی چه
این عبارت به معنای حرکت کردن به دنبال کسی یا چیزی به منظور رسیدن، دستگیری یا نظارت بر آن است. در اصطلاح حقوقی به تلاش برای بازداشت یا محاکمه مجرم گفته میشود و در اصطلاح مذهبی، به خواندن دعاها و اذکار بلافاصله پس از اتمام نماز (تعقیبات) اشاره دارد.
تلفظ
واژه تعقیب بر وزن تفعیل تلفظ میشود و سکون روی حرف قاف و ب قرار میگیرد. فعل میکند نیز به صورت مضارع اخباری تلفظ میشود.
در جدول
در جدولهای متقاطع کلماتی مانند دنبال میکند، پِی میگیرد یا تعاقب میکند به عنوان هممعنی استفاده میشوند.
به انگلیسی
بسته به متن، کلمات متفاوتی در انگلیسی استفاده میشود؛ برای پیگرد قضایی از Prosecutes و برای دنبال کردن فیزیکی از Chases یا Pursues استفاده میگردد.
به عربی
در زبان عربی فعل یعقّب از همان ریشه تعقیب است و برای مطارده و دنبال کردن نیز از یطارد استفاده میشود.
به فارسی
معادلهای سره و روان فارسی برای این عبارت شامل «دنبال میکند»، «پِی میگیرد» و «پویایی در پی چیزی داشتن» است. واژههایی مانند عاقبت، عقوبت و معقب نیز از همخانوادههای ریشه عربی آن هستند.
در قرآن
هرچند خود این فعل مضارع در قرآن نیست، اما مشتقات آن آمده است؛ مانند «وَلَّىٰ مُدْبِرًا وَلَمْ يُعَقِّبْ» در آیه ۱۰ سوره نمل (پشت کرد و به عقب برنگشت)، «مُعَقِّبَاتٌ» در آیه ۱۱ سوره رعد (فرشتگانی که پیاپی انسان را محافظت میکنند) و «لَا مُعَقِّبَ لِحُكْمِهِ» در آیه ۴۱ سوره رعد به معنی اینکه کسی نمیتواند حکم خدا را رد یا پیگیری کند.
جمعبندی و توضیح کامل تعقیب می کند
عبارت «تعقیب میکند» یک فعل مضارع اخباری است که ریشه اصلی بخش اسمی آن (تعقیب) از زبان عربی و ثلاثی مجرد «عَقَبَ» به معنی پشت سر یا پاشنه پا گرفته شده است. این کلمه در زبان فارسی کاربردهای متنوعی از جمله کاربرد فیزیکی (دنبال کردن کسی)، حقوقی (پیگرد قانونی متهمان) و دینی (ذکرهای پس از نماز) دارد.
نکته جالب اینجاست که واژه «عُقاب» (پرنده شکاری معروف) نیز با این کلمه همریشه است، چرا که این پرنده به سرسختی در دنبال کردن و تعقیب کردن شکار خود شهرت دارد. این واژه در زبانهای دیگر مانند انگلیسی و عربی با توجه به فضای متن (پلیسی، دادگاهی یا عمومی) معادلهای دقیقی دارد که معنای حرکت مداوم به دنبال هدف را میرسانند.