یعنی چه
این عبارت از دو جزء «حوری» (زن زیباروی بهشتی یا موجود افسانهای) و «شگفتزده» (حیران و متعجب) تشکیل شده است. در دنیای هنر، این اصطلاح ترجمه نام یک شاهکار نقاشی دوره امپرسیونیسم به نام «The Surprised Nymph» اثر ادوارد مانه است که زنی را در حالت غافلگیری در طبیعت نشان میدهد.
تلفظ
تلفظ صحیح این ترکیب واژگانی با کسرۀ اضافه بین دو کلمه به صورت «حوریِ شِگِفتزَده» است.
در جدول
در مسابقات شرح در متن و حل جدول، برای راهنمای این عبارت معمولاً به نام اثر مانه یا فرشته متعجب اشاره میشود و پاسخ دقیق آن ۱۱ حرف دارد.
به انگلیسی
در متون تاریخ هنر بینالمللی، این اصطلاح دقیقاً معادل نسخه فرانسوی La Nymphe surprise است.
به فارسی
برگردان دقیق و سره این عبارت در زبان فارسی به معنای ساختاری «پریروی مبهوت» یا «فرشتهی غافلگیرشده» بیان میشود.
نماد چیست
در اسطورهشناسی و مذهب، حوری نماد پاکی و پاداش اخروی است؛ اما در ترکیب واژگانی حاضر و با ارجاع به تاریخ هنر قرن نوزدهم، این عبارت نمادی از بکارت، عریانی بیآلایش در طبیعت و شوک ناشی از مواجهه با مدرنیته به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل حوری شگفت زده
عبارت ترکیبی «حوری شگفتزده» اصطلاحی واحد در ادبیات کهن یا متون مذهبی نیست، بلکه شهرت اصلی خود را از دنیای هنر وام گرفته است. این اصطلاح در واقع برگردان فارسی نام تابلوی نقاشی معروف ادوارد مانه (La Nymphe surprise) در سال ۱۸۶۱ است که در زبان انگلیسی به «The Surprised Nymph» معروف شده و یک موجود اساطیری یا نیمف را در میان طبیعت در حالت غافلگیری به تصویر میکشد.
از نظر ساختار زبانی، این عبارت ترکیبی از یک واژه با ریشه عربی (حوری به معنای زن زیبای بهشتی) و یک واژه کاملاً فارسی (شگفتزده به معنای متعجب و حیران) است. واژه حوری به طور مستقل در قرآن چهار بار به عنوان پاداش بهشتیان آمده، اما حالت شگفتزدگی برای آن ذکر نشده است.
در مجموع، کاربرد این عبارت امروزه بیشتر در حوزههای هنری، نقد نقاشیهای امپرسیونیستی و همچنین به عنوان یک کلیدواژه پرکاربرد ۱۱ حرفی در طراحی جدولهای کلمات متقاطع است که ذهن مخاطبان را به چالش میکشد.