یعنی چه
این عبارت به مجموعه مؤلفات، رسائل و مکتوبات فلسفی، عرفانی و منطقی حکیم بزرگ شیعه در عصر قاجار، حاج ملا هادی سبزواری (صاحب تخلص شعری اسرار) اشاره دارد. در اصطلاح حوزوی و دانشگاهی، معروفترین مصداق آن کتاب «شرح منظومه» است که به عنوان متن درسی پایه برای آموزش حکمت متعالیه و منطق شناخته میشود.
تلفظ
تلفظ صحیح این عبارت به صورت کِتابِ (Ketābe) مُلّا (Mollā) هادیِ (Hādye) سَبزِواری (Sabzevāri) است.
در جدول
در مسابقات و جدولهای کلمات متقاطع، اگر طراح به دنبال یک عبارت ۱۸ حرفی برای اشاره به آثار این حکیم بزرگ باشد، پاسخ خودِ عبارت «کتاب ملا هادی سبزواری» است. همچنین برای پاسخهای کوتاهتر، «شرح منظومه» پرکاربردترین گزینه است.
به انگلیسی
در متون علمی و ترجمههای انگلیسی، برای اشاره به این ساختار ترکیبی از عبارات فوق استفاده میشود.
به فارسی
معادلهای روان فارسی و عناوین جایگزین این عبارت شامل «آثار قلمی حکیم سبزواری»، «مؤلفات حاج ملا هادی» و در اصطلاح خاص، کتاب «شرح منظومه» یا «منظومه حکمت» است.
نماد چیست
این ترکیب در فرهنگ علمی و دانشگاهی ایران، نمادی از سنت آموزش فلسفه اسلامی (حکمت متعالیه ملاصدرا) در دوران قاجار و متون اصیل آموزش منطق و حکمت به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل کتاب ملا هادی سبزواری
عبارت «کتاب ملا هادی سبزواری» یک واحد واژگانی مستقل یا اسم یک کتاب خاص نیست، بلکه یک ترکیب اسمی و برچسب کلی است که به مجموعه آثار مکتوب، رسایل و مصنفات حکیم، عارف و فیلسوف بزرگ شیعه در عصر قاجار، یعنی حاج ملا هادی سبزواری اشاره دارد.
در محافل حوزوی، فلسفی و دانشگاهی ایران، هرگاه این عبارت یا ترکیب مشابهی مانند «کتابِ حاجی» به کار رود، ذهن متخصصان مستقیماً معطوف به شاهکار علمی او یعنی کتاب «شرح منظومه» میشود. این کتاب شامل دو بخش منطق و فلسفه است و بیش از دو قرن است که به عنوان متن اصلی آموزش حکمت متعالیه تدریس میشود.
اجزای لغوی این عبارت دارای ریشههای متفاوتی هستند؛ «کتاب» ریشه عربی دارد، «ملا» مخفف مولانا و ترکیبی عربی-فارسی است، «هادی» از ریشه عربی هدایت برآمده و «سبزواری» اسمی فارسی است که به زادگاه و اصالت این دانشمند بزرگ اشاره میکند.