یعنی چه
سموئیل یا صموئیل یک نام خاص با ریشه عبری باستان است که از دو بخش «شِمو» (به معنی نام یا شنیده شده) و «ئیل» (به معنی خدا) تشکیل شده است. در مجموع این واژه به معنای «شنیده شده توسط خدا»، «مسموع از خدا» یا «نامِ خدا» تعبیر میشود. مادرش (حنا) به دلیل آنکه پس از سالها دعا و تضرع صاحب این فرزند شد، او را به این نام خواند. وی از پیامبران و قاضیان برجسته تاریخ بنیاسرائیل است.
تلفظ
این ترکیب عبارتی به صورت [سَ / مُ / ئيل / نَ / بی] تلفظ میشود. در متون قدیمی و اسلامی گاه به صورت «اُشموئیل» یا «صَموئیل» نیز ثبت و تلفظ شده است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ به عنوان پیامبر بنیاسرائیل که طالوت را به پادشاهی رساند، «سموئیل نبی» (۹ حرف)، «اشموئیل» (۷ حرف) یا «صموئیل» (۶ حرف) است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی و متون عهد عتیق، این شخصیت با نام Samuel یا با عنوان رسمی Prophet Samuel شناخته میشود.
به عربی
در زبان و متون اسلامی، نام وی بیشتر با املای صموئیل یا اشموئیل رسمالخط و نگارش میشود.
در قرآن
نام «سموئیل» به صراحت در متن قرآن کریم ذکر نشده است؛ با این حال، داستان نبوت و رسالت او در سوره بقره آیات ۲۴۶ تا ۲۴۸ بدون ذکر نام و با عبارت «لِنَبِیٍّ لَهُمُ» (به پیامبری از خودشان) روایت میشود. بر اساس اجماع مفسران شیعه و سنی و روایات معصومین، این پیامبر همان سموئیل (اشموئیل) است که به خواست قوم خود و فرمان الهی، طالوت را به فرمانروایی برگزید.
نماد چیست
سموئیل نبی در تاریخ ادیان ابراهیمی نماد استجابت دعا و پاداشِ صبر و ایمان خالصانه مادر است. او همچنین به عنوان نماد پادشاهسازی (Kingmaker) و عدالت شناخته میشود؛ چرا که دوره حکمرانی «داوران» را پایان داد و با مسح کردن طالوت (شائول) و سپس حضرت داوود (ع)، عصر پادشاهی را در بنیاسرائیل پایهگذاری کرد.
جمعبندی و توضیح کامل سموئیل نبی
حضرت سموئیل نبی (که در منابع به صورت صموئیل و اشموئیل نیز آمده) از پیامبران و داوران بزرگ و تاثیرگذار تاریخ بنیاسرائیل در دوران پیش از میلاد است. نام او ریشه در زبان عبری باستان دارد و به معنای «شنیده شده از جانب خدا» یا «نام خدا» است که به ماجرای تولد معجزهآسا و استجابت دعای مادرش اشاره دارد.
اگرچه نام وی به صورت مستقیم در آیات قرآن کریم نیامده، اما طبق تفاسیر معتبر قرآنی از جمله المیزان و نمونه، آیات ۲۴۶ تا ۲۴۸ سوره بقره به دوران رسالت او اشاره دارند. او همان پیامبری است که بنیاسرائیل از او خواستند فرمانروایی برایشان تعیین کند تا تحت پرچمش بجنگند و او نیز به امر الهی «طالوت» را به پادشاهی رساند و صندوق عهد را به آنان بازگرداند.
در فرهنگ و سنت ادیان ابراهیمی، سموئیل به عنوان نماد گذار از عصر داوران به عهد پادشاهانِ عادل و مظهر دعای مستجاب شناخته میشود. جالب توجه است که آرامگاهی منسوب به این پیامبر بزرگ در ایران (در مسیر ساوه به بوئینزهرا) وجود دارد که از دیرباز محل احترام و زیارت ادیان مختلف بوده است.