یعنی چه
طیره شدن به معنای آشفتگیِ ناشی از عصبانیت شدید و دگرگون شدن حالت روحی فرد به دلیل خشم و غضب است. این واژه حالتی را توصیف میکند که شخص کنترل اعصاب خود را از دست میدهد و تندخویی میکند.
تلفظ
این ترکیب مصدری در زبان فارسی به صورت طَیَرِه شُدَن (tavareh shodan) یا طِیرِه شُدَن (teyreh shodan) تلفظ میشود.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، این واژه معمولاً به عنوان پاسخ برای راهنماهایی مثل «خشمگین شدن» یا «از کوره در رفتن» به کار میرود.
به انگلیسی
برای انتقال این مفهوم در زبان انگلیسی از اصطلاحات مربوط به عصبانیت شدید و ناگهانی استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی برای معنای خشم از فعل غضب و مشتقات آن استفاده میشود، هرچند ریشه اصلی خود کلمه به معنای فال بد زدن است.
به فارسی
معادلهای روان و اصیل این واژه در زبان فارسی شامل خشمگین شدن، غضبناک شدن، از کوره در رفتن، مکدر شدن و برآشفتن است.
جمعبندی و توضیح کامل طیره شدن
واژهٔ «طیره شدن» یک مصدر مرکب در زبان فارسی است که ریشه در زبان عربی دارد. کلمهٔ «طیره» در اصل از مادهٔ (ط-ی-ر) به معنی پرنده و پرواز گرفته شده است. در میان اعراب جاهلی، جهت پرواز پرندگان را نشانهای برای خوشیمنی یا بدشگونی میدانستند که به این کار «تطیر» یا فال بد زدن میگفتند. با ورود این واژه به ادبیات فارسی، یک تحول معنایی رخ داد و طیره به مجاز به معنای سبکی عقل، آشفتگی ذهنی و در نهایت خشم و برآشفتگی به کار رفت.
امروزه وقتی در متون ادبی یا کهن صحبت از طیره شدن میشود، منظور دقیق آن دگرگون شدن حال شخص به سبب عصبانیت و غضب است. این واژه با وجود داشتن ریشه مشترک با مفاهیم قرآنی (که در قرآن به معنای همان فال بد و شوم پنداشتن آمده است)، در فارسی کاملاً بار معنایی خشم و تندخویی ناگهانی را به خود گرفته است.