یعنی چه
سولفید قلع یک ترکیب معدنی است که از ترکیب فلز قلع با نافلز گوگرد به دست میآید. این ماده عمدتاً به دو صورت سولفید قلع (II) با فرمول شیمیایی SnS به رنگ قهوهای تیره یا سیاه، و سولفید قلع (IV) با فرمول شیمیایی SnS₂ به رنگ زرد طلایی یافت میشود و در صنایع نیمهرسانا و رنگسازی کاربرد دارد.
تلفظ
این عبارت ترکیبی به صورت [sol-fid-e ghal'] تلفظ میشود؛ واژه اول دارای سکون روی لام و فاء، و واژه دوم دارای فتحة روی قاف و سکون روی لام و عین است.
در جدول
در جدولهای متقاطع و شرح در متن، پاسخ این عبارت با توجه به تعداد حروف خواسته شده معمولاً خود «سولفید قلع» (۹ حرف) است. برای نوع چهارظرفیتی آن، اصطلاح «طلای موزاییکی» نیز به کار میرود.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی به طور عمومی به آن Tin sulfide میگویند. بسته به فرمول و ظرفیت قلع، از اصطلاحات تخصصیتر Stannous sulfide برای SnS و Stannic sulfide برای SnS₂ استفاده میشود.
به عربی
در اصطلاحات شیمی زبان عربی، به عنصر گوگرد یا مشتقات سولفیدی آن «كبريتيد» و به فلز قلع «القصدير» گفته میشود؛ بنابراین معادل دقیق آن «كبريتيد القصدير» است.
به فارسی
از آنجا که سولفید قلع یک اصطلاح علمی نوین و ترجمهشده است، معادل ادبی دیرینهای ندارد. با این حال، با توجه به معادلهای کهن، میتوان به صورت ساختگی ترکیبات نادری چون «گوگرداب قلع» یا «ارزیز سولفید» (با استفاده از واژه پارسی میانه ارزیز برای قلع) را متصور شد، هرچند در متنهای علمی همان نام اصلی به کار میرود.
نماد چیست
این ترکیب بسته به حالت اکسایش قلع دارای دو نماد و فرمول شیمیایی مشخص است: SnS برای مونو-سولفید یا سولفید قلع (II) و SnS₂ برای دی-سولفید یا سولفید قلع (IV) که در معادلات شیمیایی استفاده میشوند.
جمعبندی و توضیح کامل سولفید قلع
سولفید قلع یک اصطلاح کاملاً تخصصی و علمی در حوزه شیمی معدنی است که به ترکیبات حاصل از پیوند عناصر قلع و گوگرد اشاره دارد. این ماده به عنوان یک واژه یا مفهوم ادبی، مذهبی یا کهن در زبان فارسی ریشه ندارد و کاربرد آن صرفاً به متون علمی، مهندسی مواد و صنایع مدرن محدود میشود.
این ترکیب به طور کلی در دو فرم مهم ثانویه یعنی سولفید قلع دو ظرفیتی و چهار ظرفیتی تولید میشود. نوع دوم آن به دلیل درخشش و رنگ زرد خاص خود به طلای موزاییکی معروف است و در صنایع رنگسازی دکوراسیون و همچنین در ساخت قطعات نیمهرسانا و سلولهای خورشیدی جایگاه ویژهای دارد.