یعنی چه
این واژه در اصل یک عبارت فعلی در عربی قرآنی (أَلَتْنَاهُمْ) است. معنای دقیق آن «چیزی از پاداش یا عمل آنان کم نکردیم» یا «نقصی بر آنان وارد نساختیم» است که به عدالت و فضل الهی در اعطای پاداش کامل به مؤمنان اشاره دارد.
تلفظ
تلفظ صحیح این عبارت قرآنی به صورت «أَلَتْنَاهُمْ» با فتحه روی همزه و لام، سکون روی تاء و نون، و ضم میم در پایان است.
به انگلیسی
در ترجمههای انگلیسی قرآن کریم، این عبارت معمولاً برای رساندن مفهوم عدم کاهش پاداش و عدم محرومیت از حقِ عمل به کار میرود.
به عربی
در عربی معیار و معاصر، عبارت «لَمْ نَنْقُصْهُمْ» یا «ما حَطَطْنا مِنْ أَجْرِهِمْ» دقیقترین معادل برای تبیین مفهومی این فعل قرآنی است.
به فارسی
به عنوان معادلهای روان فارسی میتوان از عبارات «چیزی از حقشان کم نکردیم»، «پاداششان را کاهش ندادیم» و «نقصانی در عملشان پدید نیاوردیم» استفاده کرد.
در قرآن
این واژه تنها یکبار در کل قرآن کریم و در آیه ۲۱ سوره مبارکه طور به کار رفته است. آیه درباره ملحق شدن فرزندان مؤمنان به آنها در بهشت سخن میگوید و تاکید میکند که با این الحاق، خداوند هیچگونه کاهشی در پاداش و عمل خودِ مؤمنان ایجاد نخواهد کرد.
نماد چیست
این کلمه نماد یا مابازای مادی خاصی ندارد؛ اما در تفاسیر به عنوان نماد و جلوهای از عدالت کامل خداوند، فضل الهی در حق بندگان و وفاداری مطلق به پاداشِ اعمال نیکوکاران شناخته میشود.
جمعبندی و توضیح کامل التناهم
واژه «التناهم» که شکل صحیح و قرآنی آن «أَلَتْنَاهُمْ» است، یک عبارت فعلی از ریشه عربی (أ ل ت) به معنای کاهش دادن و کم کردن است. این واژه اصالتاً فارسی نیست و به عنوان یک وامواژه و اصطلاح قرآنی در لغتنامهها و تفاسیر فارسی وارد شده است تا مفهوم عدم نقصان در پاداش الهی را تبیین کند.
این عبارت دقیقاً هفت حرف دارد و تنها یکبار در آیه ۲۱ سوره طور در قرآن کریم ذکر شده است. سیاق آیه نشاندهنده فضل و عدل الهی است؛ به این معنا که خداوند مؤمنان و فرزندان پاکشان را در بهشت کنار یکدیگر جمع میکند، بدون اینکه به خاطر این بخشش و الحاق، از پاداش و ارزش اعمال خودِ مؤمنان ذرهای کاسته شود.