یعنی چه
«مدینه البعث» در لغت از دو جزء «مدینه» (شهر) و «البعث» (رستاخیز، برانگیختن یا احیا) تشکیل شده است. در کاربرد واقعی و امروزی، این عبارت یک نام خاص جغرافیایی (Toponym) برای شهری برنامهریزیشده در استان قنیطره سوریه است که در سال ۱۹۸۶ بنا شد و نام آن از حزب سیاسی بعث سوریه گرفته شده است. این واژه از نوع واژگان کلاسیک و نامهای جغرافیایی است.
تلفظ
تلفظ صحیح این ترکیب به صورت «مَدینَةُ البَعْث» است که در زبان فارسی معمولاً بدون اعراب و به صورت «مَدینِه اَلبَعث» خوانده میشود.
در جدول
در جدولهای متقاطع و شرح در متن، در پاسخ به راهنمای «شهری در سوریه» یا «مرکز اداری استان قنیطره»، عبارت ۱۰ حرفی «مدینه البعث» مد نظر است که نام دیگر آن «القنیطرة الجدیدة» میباشد.
به انگلیسی
در متون بینالمللی و نقشههای جغرافیایی، این شهر به صورت Madinat al-Baath یا به طور خلاصه Al-Baath City ثبت شده است.
به عربی
این عبارت یک ترکیب کاملاً عربی است که در جغرافیای سیاسی جهان عرب به عنوان نام یک منطقه مسکونی شناخته میشود.
به فارسی
برگردان تحتاللفظی این عبارت به فارسی «شهرِ رستاخیز» یا «شهرِ انگیزش» است، اما به دلیل نام خاص بودن، در زبان فارسی نیز از خودِ عبارت «مدینه البعث» استفاده میشود.
در قرآن
عبارت ترکیبی «مدینه البعث» به هیچ وجه در قرآن کریم نیامده است. با این حال، کلمات سازنده آن به صورت جداگانه در قرآن یافت میشوند؛ واژه «مدینه» ۱۴ بار و واژه «البعث» ۲ بار (مانند تعبیر «یوم البعث» در آیه ۵۶ سوره روم به معنی روز رستاخیز) در مصحف شریف به کار رفتهاند.
جمعبندی و توضیح کامل مدینه البعث
عبارت «مدینه البعث» بر خلاف ظاهر مذهبی یا کلاسیک خود، یک اصطلاح مذهبی سنتی نیست، بلکه یک نام جغرافیایی و سیاسی معاصر در جهان عرب به شمار میرود. این نام متعلق به شهری برنامهریزیشده در استان قنیطره سوریه است که در سال ۱۹۸۶ میلادی تأسیس شد تا به عنوان مرکز اداری جدید این استان عمل کند.
وجه تسمیه این شهر به دلیل گرامیداشت و وفاداری به «حزب بعث سوریه» (با ایدئولوژی ناسیونالیسم و سوسیالیسم عربی) انتخاب شده است؛ به همین جهت نام دیگر این شهر در تقسیمات کشوری سوریه «القنیطرة الجدیدة» (قنیطره جدید) است که پس از تخریب شهر قدیمی قنیطره در جریان درگیریها ساخته شد.
از نظر ساختار زبانی، این کلمه از دو بخش «مدینه» به معنای شهر (از ریشه م-د-ن) و «البعث» به معنای رستاخیز یا برانگیختن (از ریشه ب-ع-ث) تشکیل شده است. اگرچه هر دو ریشه در قرآن کریم کاربرد فراوانی دارند، اما ترکیب سرهمِ آنها کاملاً غیرقرآنی و زاییده سیاست و جغرافیای معاصر قرن بیستم است.