یعنی چه
استلقا در لغت به معنی بر پشت خفتن یا طاقباز خوابیدن است؛ حالتی که فرد به گونهای دراز میکشد که سینه و شکم او رو به بالا و قفای او روی زمین باشد. این واژه برای استراحت، لم دادن و رها کردن بدن از تنش نیز به کار میرود.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه در زبان فارسی «اِسْتِلْقا» است که در اصل از واژه عربی «اِسْتِلْقَاء» با همزه پایانی گرفته شده است.
در جدول
در جدولهای متقاطع، واژه «استلقا» به عنوان پاسخ ۶ حرفی برای راهنماهایی چون «به پشت خوابیدن» یا «طاقباز دراز کشیدن» استفاده میشود.
به انگلیسی
در متون پزشکی مدرن، معادل دقیق آن Supine (وضعیت طاقباز بدن) است و در کاربردهای عمومی از اصطلاحات دراز کشیدن استفاده میشود.
به عربی
این واژه اصالتاً عربی و از ریشه «ل ق ی» در باب استفعال است که به معنای پهن شدن یا به پشت افتادن به کار میرود.
به فارسی
دقیقترین برگردانهای فارسی اصیل برای این واژه، «ستانخفتن» (خوابیدن به گونهای که سینه رو به آسمان باشد) و «طاقباز خوابیدن» است.
نماد چیست
این کلمه نماد سنتی یا اسطورهای ندارد، اما در متون عرفانی و ادبی نمادی از رها کردن تنش و تسلیم تن به آرامش است. در فقه اسلامی نیز نشاندهنده وضعیت خاصی از بدن برای نمازگزاران بیمار یا احکام پس از غذا خوردن (مانند انداختن پای راست روی چپ در حالت استلقا) است.
جمعبندی و توضیح کامل استلقا
واژه «استلقا» که صورت سادهشده واژه عربی «استلقاء» است، در لغت و اصطلاحات فقهی و پزشکی به معنای به پشت خوابیدن یا طاقباز دراز کشیدن است. این حالت فیزیکی به گونهای است که سینه و شکم فرد رو به بالا قرار میگیرد. در زبان فارسی اصیل، معادلهایی نظیر ستانخفتن یا بر قفا خوابیدن برای آن وجود دارد.
این واژه اگرچه در متن قرآن کریم به طور مستقیم نیامده است، اما در احادیث، کتب فقهی و متون طب سنتی کاربرد فراوانی دارد؛ به ویژه در بررسی احکام عبادی بیماران یا توصیههای بهداشتی مربوط به استراحت پس از غذا. در فقه، نماز خواندن به حالت استلقا برای کسی که قادر به نشستن و ایستادن نیست، احکام مشخصی دارد.
در اصطلاحات جدول و واژهشناسی، استلقا یک کلمه ۶ حرفی است که به عنوان مترادف دراز کشیدن و لم دادن شناخته میشود. در پزشکی مدرن نیز این حالت دقیقاً معادل وضعیت Supine یا طاقباز قرار گرفتن بدن انسان تعریف میشود که کاربردهای آناتومیک دارد.