یعنی چه
واژه «جگاره» در واقع شکل دگرگونشده و مخفف کلمه کهن «جَدگاره» یا «جَدکاره» در زبان فارسی اصیل است. این کلمه به معنی شق دیگر، جایگزین، یا راهها و تدابیر مختلفی است که انسان در مواجهه با امور جستجو میکند؛ چنانکه در شعر مولوی نیز به جستجوی چاره و راههای گوناگون اشاره دارد.
تلفظ
این واژه به صورت جَگاره (با فتح جیم) تلفظ میشود و در وزن کلماتی مانند «نظاره» است.
در جدول
در جدولهای متقاطع، کلمه «جگاره» به عنوان پاسخ ۵ حرفی برای طراحان سوال با راهنمای «تدابیر مختلف» یا «راه و روشهای گوناگون» کاربرد دارد.
به انگلیسی
با توجه به مفهوم کلیدی واژه که به معنی گزینهها و راههای مختلف است، کلمات فوق دقیقترین برگردانهای آن هستند.
به فارسی
معادلهای فارسی اصیل و همریشه این واژه شامل جدکاره و جلکاره هستند که همگی بر مفهوم تکاپو برای یافتن راه چاره دلالت میکنند.
نماد چیست
در ادبیات کلاسیک، این واژه نمادی از سرگردانی انسان میان گزینههای مختلف و تلاش برای یافتن بهترین تدبیر و راه نجات در سختیها است.
جمعبندی و توضیح کامل جگاره
واژه «جگاره» از جمله لغات کهن، اصیل و بسیار کمکاربرد زبان فارسی است که ریشه در واژگانی چون «جدکاره» و «جدگاره» دارد. این کلمه در متون کهن نظم و نثر فارسی از جمله اشعار مولانا جلالالدین بلخی به کار رفته و برخلاف شباهت ظاهری صوتی با برخی وامواژههای عامیانه عربی (مانند سجاره/سیگار)، کاملاً با آنها بیارتباط است.
معنای دقیق این واژه بر تکثر تدابیر، رایها، گزینهها و راههای گوناگون دلالت میکند. در برخی منابع فرعی اشارات غیرقطعی به معنای جغد نیز دیده میشود، اما کاربرد استاندارد و مستند آن در فرهنگهای مرجع مانند برهان قاطع و لغتنامه دهخدا، همان راه و روش و شق دیگر است.
امروزه این واژه کاربرد روزمره ندارد و بیشتر در حل جدولهای کلمات متقاطع یا بررسی متون ادبیات کلاسیک مورد توجه قرار میگیرد. شناخت آن به درک بهتر سیر تحول کلمات و مخففسازی در گویشهای کهن فارسی کمک میکند.