یعنی چه
«ذوالجلال و اکرام» یکی از نامهای والای خداوند در فرهنگ اسلامی است و به معنای پروردگاری است که در عین داشتن اقتدار، شکوه و عظمت بیانتها (جلال)، نسبت به بندگان خود بسیار بخشنده، مهربان و بزرگمنش (اکرام) است. این واژه کلاسیک است و تعریف عینی و دقیق آن نشاندهنده توازن صفات قدرت و رحمت الهی است.
تلفظ
تلفظ صحیح این ترکیب به صورت «ذُلجَلال وَلاِکرام» (ذُوالجَلالِ وَالإِکرام) با ضمه روی حرف ذال و سکون روی لامِ وصل است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، این عبارت معمولاً در پاسخ به راهنماهایی همچون «از نامهای خداوند در قرآن»، «صاحب بزرگی و بخشش» یا «اسماء حسنی با ۱۴ حرف» قرار میگیرد.
به انگلیسی
در ترجمههای انگلیسی قرآن کریم و متون اسلامی، این نام الهی اغلب با واژگانی توصیف میشود که نشاندهنده پادشاهی، عظمت مطلق و در عین حال سخاوتمندی خداوند است.
به عربی
این ترکیب ریشه کاملاً عربی دارد. «ذو» به معنی صاحب، «الجلال» از ریشه (ج-ل-ل) به معنی عظمت، و «الإکرام» از ریشه (ک-ر-م) به معنی بخشش و تکریم است.
به فارسی
معادلهای دقیق فارسی این نام الهی عبارتند از: «خداوندِ عظمت و بزرگواری»، «صاحب مجد و کرامت» و «دارنده بزرگی و نواخت».
در قرآن
این عبارت دقیقاً دو بار در سوره الرحمن آمده است؛ آیه ۲۷ به صورت «ذُو الْجَلَالِ وَالْإِكْرَامِ» در وصف ذات (وجه) پروردگار، و آیه ۷۸ به صورت «ذِي الْجَلَالِ وَالْإِكْرَامِ» در وصف نام پروردگار.
جمعبندی و توضیح کامل ذوالجلال و اکرام
عبارت ترکیبی و توصیفی «ذوالجلال و اکرام» یکی از والاترین و جامعترین اسما و صفات خداوند در فرهنگ اسلامی و آیات قرآن کریم است. این نام از دو بخش متمایز «جلال» (به معنای ابهت، اقتدار و عظمت) و «اکرام» (به معنای لطف، رحمت و بخشندگی) تشکیل شده است که در کنار هم توازن کاملی را برقرار میسازند.
در نگرش عرفانی و کلامی، ذوالجلال و اکرام نماد جامعیت صفات الهی و نقطه پیوند بیم و امید (خوف و رجا) است. صفات جلال خداوندی در انسان حالت خشوع و عظمت ایجاد میکنند، در حالی که صفات اکرام مایۀ آرامش و مانع از ناامیدی بندگان میشوند. در بسیاری از روایات اسلامی، این نام شریف به عنوان یکی از نامهای احتمالی «اسم اعظم» شناخته میشود که یادکرد آن پناهگاه مؤمنان و سبب استجابت دعاهاست.