یعنی چه
در لغتنامههای کهن مانند دهخدا و بحرالجواهر، به شرابی که غلظت بالایی داشته، قوام یافته و معمولاً طعم دبش، ترش یا بسیار شیرینی دارد، شراب غلیظ میگویند. در طب سنتی و فقه نیز به مایعات سنگین، نوشیدنیهای غیررقیق یا آب انگور جوشانده شده (مانند دوشاب یا نبیذ غلیظ پیش از سرکه شدن) اطلاق میشده است.
تلفظ
این ترکیب وصفی شامل دو واژه با ریشه عربی است که در زبان فارسی به صورت اضافه بیانی و با کسر راء تلفظ میشود.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ این عبارت خودِ «شراب غلیظ» با ۸ حرف است. همچنین بسته به طعم یا نوع آن، معادلهایی چون شراب قابض یا می دردآلود نیز مد نظر قرار میگیرند.
به انگلیسی
در متون تخصصی یا صنعتی از واژه Concentrated و در توصیفهای عمومی از Thick یا Dense استفاده میشود.
به عربی
در متون کهن فقهی، طب سنتی و روایات تاریخی از این ترکیبات برای اشاره به نوشیدنیهای سنگین استفاده شده است.
در قرآن
عبارت «شراب غلیظ» در قرآن کریم نیامده است. در آیات الهی واژههایی چون خمر، شراب و سکر ذکر شدهاند، اما این ترکیب صفت و موصوفی بیشتر در تفاسیر قرآن برای تبیین نوشیدنیهای ناخوشایند، سنگین و عذابآور دوزخی (مانند حمیم و غساق) به کار رفته است.
نماد چیست
در ادبیات عرفانی، شراب غلیظ (یا می دردآلود) نماد معرفت سنگین، بیپرده و عشق دشواری است که اگرچه کاملاً صاف و لطیف نشده، اما اصالت و گیرایی بالایی دارد. در مقابل، در ادبیات دینی و تفسیری، این ترکیب نماد سختی، ناخوشی، و شدت عذاب غیرقابلتحمل اخروی است.
جمعبندی و توضیح کامل شراب غلیظ
ترکیب وصفی «شراب غلیظ» در زبان و ادبیات فارسی دارای کاربردهای متعددی در حوزههای لغت، طب سنتی، فقه و تفسیر است. در لغتنامههای کهن، این عبارت به نوشیدنیها یا مایعاتی اشاره دارد که به دلیل جوشیدن یا تصفیه نشدن، قوام بالا، چگالی زیاد و طعمی دبش یا شیرین پیدا کردهاند؛ نظیر آب انگور جوشیدهای که مغلظ شده است.
این عبارت در متن قرآن کریم به صورت مستقیم وجود ندارد، اما در کتابهای تفسیری غالباً برای توصیف نوشیدنیهای سنگین و آزاردهنده دوزخی استفاده میشود. در ادبیات عرفانی نیز شعرا از آن به عنوان نمادی برای عشق و معرفت ناب، بیپرده و سنگین یاد میکنند که هنوز به طور کامل لطیف و صاف نشده است.