یعنی چه
عنوان عمومی برای شش مجموعه بزرگ و معتبر از کتابهای حدیثی پیامبر اسلام (ص) نزد مسلمانان اهل سنت است که پس از قرآن کریم، مهمترین منابع دینی و فقهی آنان به شمار میروند. این کتب شامل صحیح بخاری، صحیح مسلم، سنن ابیداوود، سنن ترمذی، سنن نسائی و سنن ابنماجه است.
تلفظ
این ترکیب به صورت صِحاح (به کسر صاد) شَشْگانِه (به فتح شین اول و سکون شین دوم) تلفظ میشود.
به انگلیسی
در منابع انگلیسی زبان اغلب از این اصطلاح با نام کتابهای ششگانه حدیث یا به صورت وامواژه و آوانویسی عربی آن استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی از این مجموعهها بیشتر با عنوان الکتب الستة (کتابهای ششگانه) یاد میشود، زیرا از نظر علمی تنها دو کتاب اول عنوان صحیح دارند و مابقی سنن هستند.
به فارسی
عبارت فارسی واژهبهواژه آن «ششگانههای درست» یا «مجموعه ششتایی کتابهای معتبر» است که در ادبیات دینی به همان صورت ترکیبی عربیفارسی «صحاح ششگانه» یا «کتب سته» به کار میرود.
در قرآن
این اصطلاح یک عنوان اصطلاحی، تاریخی و حدیثی است که قرنها پس از نزول قرآن کریم و تدوین کتابهای روایی شکل گرفته است؛ بنابراین کاربرد مستقیم قرآنی ندارد.
نماد چیست
این اصطلاح نماد استانداردسازی، مرجعیت فقهی، وثوق و اصالت نقل حدیث در تاریخ اسلام و مکتب فکری اهل سنت و جماعت به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل صحاح ششگانه
اصطلاح «صحاح ششگانه» یا «صحاح سته» یکی از کلیدیترین مفاهیم در علوم حدیث اسلامی است. این واژه آمیخته از «صحاح» (به معنی صحیحها و درستها در زبان عربی) و «ششگانه» (پسوند تعداد در زبان فارسی) است. این عنوان به شش کتاب محوری حدیث شامل صحیح بخاری، صحیح مسلم، سنن ابوداوود، سنن ترمذی، سنن نسائی و سنن ابنماجه اطلاق میشود که مراجع اصلی استنباط احکام و عقاید نزد اهل سنت پس از قرآن هستند.
نکته جالب توجه در نامگذاری این مجموعهها آن است که اگرچه به همه آنها عنوان «صحاح» داده شده، اما از نظر فنی و ساختاری تنها دو کتاب اول یعنی صحیح بخاری و صحیح مسلم مستقیماً عنوان «صحیح» را یدک میکشند و چهار کتاب دیگر در اصل «سنن» نام دارند؛ با این حال به دلیل غلبه، اهمیت بالا و اعتبار فراوان، همگی ذیل عنوان صحاح ششگانه دستهبندی میشوند.
در علم جدول و معما، این عبارت دقیقاً ده حرف دارد و به عنوان متضاد اصطلاح «کتب اربعه» (چهار کتاب مرجع حدیثی شیعه) شناخته میشود. ریشه بخش اول آن از واژه عربی (ص ح ح) به معنای سلامت و درستی میآید و در سراسر جهان اسلام به عنوان شاخص روایی مکتب اهل سنت شناخته میشود.