یعنی چه
مشروبات الکلی به انواع نوشیدنیهایی گفته میشود که حاوی مقادیری الکل (اتانول) هستند و مصرف آنها موجب مستی و تغییر در هوشیاری میشود. این نوشیدنیها به طور کلی به دو دسته تخمیری (مانند شراب و آبجو) و تقطیری (مانند عرق، ویسکی و کنیاک) تقسیم میشوند.
تلفظ
این عبارت به صورت «مَشْروُباتِ اَلْکُلِیْ» تلفظ میشود.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای اشاره به این مفهوم عموماً از اصطلاحات رسمی مانند Alcoholic beverages یا واژههای عامتر مثل Liquor و Alcoholic drinks استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی معادلهای متفاوتی وجود دارد؛ المشروبات الکحولية به معنای نوشیدنیهای الکلی و الخمور به معنای مسکرات و شرابها است.
به ترکی
در ترکی استانبولی عبارت Alkollü içecekler دقیقاً به معنای نوشیدنیهای الکلی به کار میرود.
در قرآن
عین عبارت ترکیبی «مشروبات الکلی» در قرآن نیامده است؛ اما اسلام با واژههایی چون «خَمْر» (به معنی مایع مستکننده و پوشاننده عقل) و «سَکَر» به این نوع نوشیدنیها اشاره کرده و در آیاتی مانند آیه ۹۰ سوره مائده، آنها را رجس و از عمل شیطان دانسته و منع کرده است. واژه «شراب» نیز در قرآن به معنی عامِ نوشیدنی پاک (مانند آب و عسل) استفاده شده است.
نماد چیست
این مفهوم در فرهنگ اسلامی و دینی نماد مستی، غفلت، زوال عقل و گناه است. با این حال، در ادبیات کلاسیک و عرفانی فارسی، واژههای هممعنی آن مثل مِی و شراب، نمادِ عشق مفرط، معرفت الهی و مستی روحانی هستند. در نمادهای مدرن شهری نیز دایره قرمز با خط مورب روی لیوان یا بطری، نشاندهنده ممنوعیت مصرف الکل در حین رانندگی است.
جمعبندی و توضیح کامل مشروبات الکلی
عبارت «مشروبات الکلی» یک ترکیب وصفی اصطلاحی است که از واژه عربی مشروبات (جمع مکسر مشروب به معنای نوشیدنیها) و واژه الکلی (منسوب به الکل، برگرفته از الکحل عربی) ساخته شده است. این اصطلاح در زبان فارسی مدرن به عنوان یک نام علمی، پزشکی و حقوقی برای تمام مایعات مستکنندهای که حاوی اتانول هستند به کار میرود، چه این محصولات از طریق تخمیر طبیعی میوهها و غلات حاصل شده باشند و چه از طریق فرآیندهای تقطیر صنعتی و سنتی.
از نظر فرهنگی و مذهبی، این واژه بار معنایی ویژهای در جامعه فارسیزبان دارد. در فقه اسلامی این نوشیدنیها تحت عنوان مسکرات یا خمر شناخته میشوند که احکام تحریمی شدیدی بر آنها بار میشود. در مقابل، ادبیات منظوم فارسی دریچه دیگری را گشوده و از مترادفات آن نظیر باده، می و شراب برای تصویرسازیهای استعاری و بیان احوالات عرفانی و بیخودی در برابر معشوق ازلی استفاده کرده است.
امروزه در ادبیات رسانهای و روزمره، این عبارت بیشتر در بسترهای اجتماعی، پزشکی و قانونی شنیده میشود که بررسی مضرات جسمانی آن یا قوانین مربوط به ممنوعیت خرید، فروش و رانندگی در حین مستی را تبیین میکند. این ترکیب دوازدهحرفی یکی از اصطلاحات پرکاربرد در حل جدولهای کلمات متقاطع نیز به شمار میرود.