یعنی چه
امیال نفسانی به مجموعه گرایشها، خواهشها و هوسهای برخاسته از بعد مادی و غریزی انسان (بهویژه نفس اماره) گفته میشود که معمولاً در تقابل با عقل، روح و معنویت قرار دارند و انسان را به سمت لذتهای زودگذر دنیوی هدایت میکنند.
تلفظ
واژه «امیال» با فتح الف و سکون میم (اَمیال) و «نفسانی» با فتح نون، سکون فاء و سین مشدد (نَفسانی) تلفظ میشود.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ این عبارت با توجه به تعداد حروف میتواند خود کلمه «امیال نفسانی» (۱۱ حرف) یا مترادفهای آن مانند «شهوات» یا «هوا و هوس» باشد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای بیان این مفهوم بیشتر از عباراتی استفاده میشود که به بعد جسمانی (Carnal/Sensual) یا مادی و دنیوی (Worldly) اشاره دارند.
به فارسی
معادلها و برگردانهای روان فارسی این ترکیب شامل واژگانی چون خواهشهای درونی، هوا و هوس، شهوات، کامجوییها و تمایلات غریزی انسان است.
در قرآن
عین این ترکیب در قرآن نیامده، اما مفاهیم همارز آن مانند «هَوَى النَّفْس» (هوای نفس) و «شَهَوات» مکرراً ذکر شده است؛ مانند آیه ۲۷ سوره نساء که از پیرویکنندگان شهوات سخن میگوید، و آیه ۵۳ سوره یوسف که به «نَفْس دگرگونخواه و فرماندهنده به بدی» (نفس أماره) اشاره دارد.
نماد چیست
در ادبیات تمثیلی و عرفان اسلامی، امیال نفسانی نماد وابستگی به لذتهای مادی، خودخواهی و بزرگترین مانع در مسیر سلوک و تقرب الیالله است. در برخی متون اخلاقی، این حالت به «اسب سرکش» یا «سگ هار» تشبیه شده است که باید مهار شود.
جمعبندی و توضیح کامل امیال نفسانی
عبارت «امیال نفسانی» یک ترکیب وصفی با ریشه عربی است که از جمع مکسر میل (امیال) و منسوب به نفس (نفسانی) تشکیل شده است. این اصطلاح در ادبیات اخلاقی، دینی و عرفانی برای اشاره به آن دسته از خواستهها و گرایشهای مادی و غریزی انسان به کار میرود که اگر توسط عقل و شرع مهار نشوند، انسان را به افراط، سقوط اخلاقی و دوری از معنویت میکشانند.
در دیدگاه قرآنی و عرفانی، این امیال برخاسته از «نفس اماره» هستند که همواره انسان را به بدی و لذتهای زودگذر دنیوی فرمان میدهد. مهار کردن این تمایلات که در ادبیات به «جهاد اکبر» نیز معروف است، به عنوان اصلیترین گام برای رسیدن به کمال، تقوا و آرامش روحی شناخته میشود و متضاد مفاهیمی چون عقل، زهد و فضایل اخلاقی است.