یعنی چه
این عبارت شکل محرّف و عامیانه اصطلاح «باد و بروت» است. در ادبیات فارسی کنایه از خودخواهی، خودپسندی، فخر فروشی و لافزدن بیش از حد است. اصطلاحی کلاسیک است و به انسانهای مغرور و طبلهای توخالی اشاره دارد که ادعای زیادی دارند.
تلفظ
تلفظ این ترکیب به صورت واو عطف میان دو کلمه است: باد (bâd) + وَ (va) + برود (borud). البته در اصل تلفظ واژه دوم «بُرُوت» (borut) به معنی سبیل بوده است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، این عبارت دقیقاً به صورت «باد و برود» با ۸ حرف به عنوان پاسخ برای راهنمای «غرور و تکبر عامیانه» یا اصطلاح محرف تکبر کاربرد دارد.
به انگلیسی
برای انتقال حس کنایی این واژه در انگلیسی از معادلهایی که به باد بهغبوغب غب انداختن، لافزدن و خودپسندی اشاره دارند استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی واژگان متعددی برای رساندن مفهوم تکبر و فخرفروشی وجود دارد که دقیقترین معادلهای مفهومی این اصطلاح کنایی هستند.
نماد چیست
در ادبیات کهن و فرهنگ عامه، این ترکیب نماد پوچی غرور، خودنمایی بیاساس و ادعاهای بزرگِ بدون پشتوانه است. در اصل، باد کردن سبیل (بروت) نمادی از ژستهای متکبرانه مردان در قدیم بوده است.
جمعبندی و توضیح کامل باد و برود
اصطلاح «باد و برود» در واقع شکلِ دگرگونشده و تحریفشدهٔ عامیانه از ترکیب کنایی اصیل «باد و بروت» (یا بادِ بَروت) است. در واژهنامههای مرجع فارسی مانند لغتنامه دهخدا، واژه «بروت» به معنی سبیل آمده و ترکیب «باد در بروت انداختن» کنایه از این بوده که مردان متکبر با دمیدن هوا پشت سبیلهایشان یا دست کشیدن مغرورانه به آن، ابراز قدرت و فیس و افاده میکردند.
اگرچه صورت صحیح لغوی آن با حرف «ت» ختم میشود، اما در بازیهای جدول و اصطلاحات عامیانه به صورت «باد و برود» با ۸ حرف جا افتاده است. این عبارت کاملاً کنایه از نخوت، عجب، خودبینی و طمطراق بیجا دارد و نماد آدمهای لافزن و تهی است که ادعای فضل و برتری دارند.
در ادبیات کلاسیک فارسی نیز شاعرانی چون سعدی به مفهوم اصلی آن یعنی بادِ بروت اشاره کرده و آن را مایه تنزل جایگاه انسانی دانسته و به فروتنی و خاکساری در برابر آن توصیه کردهاند. این اصطلاح هیچ ریشه یا کاربردی در متن قرآن ندارد و یک کنایه کاملاً ایرانی است.