یعنی چه
واژهٔ «ابگردان» (که شکل صحیح نوشتاری آن با همزه به صورت «آبگردان» است) در زبان فارسی به دو معنی عمده به کار میرود؛ نخست، ابزاری فلزی و دستهدار شبیه به ملاقه اما در ابعادی بسیار بزرگتر که برای برداشتن و جابهجا کردن مایعاتی نظیر آب، آش یا آبگوشت از دیگهای بزرگ استفاده میشود. دومین معنای آن در متون کهن و برخی لغتنامهها، به پدیدهٔ چرخش آب یا همان «گرداب» اشاره دارد. همچنین در صنایع مدرن، به قطعهای در برجهای خنککننده که وظیفه توزیع یکنواخت آب را بر عهده دارد، آبگردان میگویند.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه به صورت «آبْگَرْدان» است که از دو بخش «آب» (سکون در ب) و «مادهٔ مضارع گرداندن» (فتح گاف، سکون ر) تشکیل شده است.
در جدول
در جدولهای متقاطع کلمات، این واژه معمولاً به عنوان پاسخ برای راهنماهایی چون «ملاقه بزرگ» یا «چرخش آب» کاربرد دارد و دقیقاً ۷ حرف دارد.
به انگلیسی
بسته به بستر متن، اگر منظور ابزار آشپزی باشد از Ladle و اگر منظور پدیده طبیعی باشد از Whirlpool استفاده میشود.
به arabic
در زبان عربی برای اشاره به ظرف کاربردی آن از واژه مِغرفة یا مِلعقة کبیرة و برای مفهوم طبیعی آن از دوّامة استفاده میکنند.
به فارسی
برابرهای اصیل و قدیمی این واژه در زبان فارسی شامل مواردی چون کفچلز، چم فلزین، ملاقه بزرگ و در معنای طبیعی آن گرداب و آبچرخان است.
نماد چیست
این واژه در معنای ابزاری خود بار نمادین خاصی ندارد، اما در معنای دوم خود (گرداب) در ادبیات فارسی نمادی از چرخش روزگار، بیثباتی، نیروی سهمگین طبیعت، آشوب و کشش فروبرنده و بلعنده به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل ابگردان
واژهٔ «ابگردان» که در اصل املای درست و معیوب آن در زبان فارسی «آبگردان» است، یک اسم مرکب ساخته شده از ترکیب «آب» و ریشهٔ فعلی «گرداندن» است. این کلمه در فرهنگ عامه و لغتنامههای معتبری چون دهخدا و معین به دو مظهر کاملاً متفاوت اطلاق میشود؛ در بستر زندگی روزمره و ابزارهای سنتی، به ظرف فلزی بزرگی گفته میشود که برای جابهجا کردن آب یا غذا از دیگهای بزرگ هیئتی و آشپزخانهای کاربرد دارد و در بستر طبیعت به معنای تلاطم و چرخش شدید آب یا همان گرداب است.
از نظر ساختاری، این واژه کاملاً ریشه در زبان فارسی دارد و در متون دینی یا قرآنی سابقهای ندارد. امروزه علاوه بر کاربردهای سنتی و جدولی، در اصطلاحات فنی و صنعتی نیز به قطعاتی که وظیفه پخش و به گردش درآوردن نظاممند آب را در سیستمهای سرمایشی بر عهده دارند، آبگردان گفته میشود.