یعنی چه
واژهٔ «تجاربی» صفت نسبی است که از ترکیب «تجارب» (جمع تجربه) با «ی» نسبت ساخته شده است. این کلمه به هر چیزی که بر پایهٔ آزمودهها، آزمایشها و اندوختههای عملیِ متعدد شکل گرفته باشد اشاره دارد و در نوشتار رسمی، کیفیتی وابسته به مجموعهای از تجربهها را توصیف میکند.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه به صورت «تَجارُبی» (tajarobi) است که در آن حرف «ر» دارای ضمه (ـُ) میباشد.
در جدول
در حل جدول کلمات متقاطع، این واژه به عنوان پاسخ ۶ حرفی برای راهنماهایی مثل «منسوب به تجربهها» یا «حاصل آزمودهها» کاربرد دارد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای بیان این مفهوم از واژگانی چون Experiential (مربوط به تجربیات زیسته) و Empirical (مبتنی بر آزمایش و مشاهده) استفاده میشود.
به فارسی
برابرهای فارسی و واژههای جایگزین آن شامل تجربی، آزموداری، آزمایشی و مشتقات مرتبط با سنجش عملی است.
در قرآن
واژهٔ «تجاربی» یا ریشهٔ سه حرفی آن (ج-ر-ب) در قرآن کریم به کار نرفته است. برای مفاهیم مشابه در متن قرآن از واژههایی نظیر «خبرة» یا مفاهیم مرتبط با «ابتلاء» و «امتحان» استفاده شده است.
نماد چیست
این کلمه یک مفهوم انتزاعی است و نماد مادی خاصی ندارد، اما در ادبیات و کاربردهای معنایی، نمادی از پختگیِ حاصل از گذر زمان، دانش کاربردی و آزمودگی به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل تجاربی
واژهٔ «تجاربی» در زبان فارسی یک صفت نسبی و کمکاربرد است که از واژهٔ عربی «تجارب» (به معنی تجربهها) همراه با «ی» نسبت فارسی ساخته شده است. این کلمه از نظر معنایی بسیار نزدیک به واژهٔ رایج «تجربی» است، اما تفاوت ظریف آن در این است که به مجموعهای از تجربهها و اندوختههای عملیِ تکثریافته اشاره دارد.
از نظر ساختاری، این کلمه ریشه در زبان عربی دارد اما ترکیب نهایی آن در فضای زبان فارسی شکل گرفته است. در متون رسمی و معتبر لغتنامه، این واژه معمولاً به عنوان مدخل مستقل فرعی یا صفت مشتق شناخته میشود و در گفتار روزمره تمایل بیشتری به استفاده از واژهٔ «تجربی» وجود دارد.