یعنی چه
ترکیب وصفی «با جبروت» (ساخته شده از حرف اضافه «با» + اسم «جبروت») به ویژگی یا فردی اشاره دارد که دارای ابهت، اقتدار خدشهناپذیر و شوکت فرابشری است. این واژه در کاربردهای مثبت به جلال الهی و در کاربردهای منفی به سلطهگری و رفتار تحکمآمیز دلالت میکند.
تلفظ
تلفظ صحیح کلمه به صورت «بامکث + جَ + بَ + روت» است. واژه اصلی یعنی جَبَروت بر وزن مَلَکوت خوانده میشود.
در جدول
پاسخ دقیق برای پرسشهای جدولی مربوط به این واژه، خود کلمه «با جبروت» با ۷ حرف است. همچنین کلماتی نظیر مقتدر، باشکوه و باابهت نیز به عنوان پاسخهای جایگزین کاربرد دارند.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی بسته به سیاق متن، برای توصیف این حالت از واژگانی چون Majestic (با شوکت)، Almighty (برای اقتدار مطلق) و Grandeur استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی از ترکیب «ذو الجبروت» برای بیان این مفهوم استفاده میشود که نشاندهنده صاحب قدرت، عظمت و کبریاء بودن است.
به فارسی
برابرهای اصیل و رایج این واژه در زبان فارسی شامل تعابیری همچون باشکوه، پرصلابت، دبدبهدار، باابهت، والامقام و حشمتدار است که نشاندهنده بزرگی و کبریا است.
در قرآن
عین واژه «جبروت» یا ترکیب «با جبروت» در متن قرآن کریم نیامده است؛ اما ریشه آن در قالب صفت الهی «الْجَبَّار» (مانند آیه ۲۳ سوره حشر) به کار رفته است. همچنین مفهوم قدرت مطلق الهی که درونمایه این کلمه است، در آیات متعدد مشهود بوده و خود کلمه به وفور در ادعیه و روایات اسلامی (نظیر سبحان ذی الجبروت والملکوت) ذکر شده است.
نماد چیست
در نمادشناسی و عرفان اسلامی، عالم جبروت نماد «عقل محض»، «حقیقت محمدیه» و مرتبه واسط میان لاهوت (ذات غیب) و ملکوت (عالم ارواح) است. در ادبیات و کلام عامیانه نیز این واژه نماد پادشاهی مطلق، اقتدار خدشهناپذیر و هیبت ظاهری مقتدران است.
جمعبندی و توضیح کامل با جبروت
واژه «با جبروت» یک ترکیب صفتساز در زبان فارسی است که از اسم «جبروت» (دارای ریشه آرامی/سریانی و دخیل در عربی از ریشه جبر) به همراه پیشوند «با» شکل گرفته است. این کلمه در لغت به معنای صاحب شکوه، عظمت، حشمت و قدرت غالبی است که با هیبت و اقتدار همراه باشد. بسته به بستر متن، این صفت میتواند جلوهای ممدوح و الهی (به معنای کبریا و جلال حق) یا جلوهای مذموم و انسانی (به معنای تحکم، زورگویی و استبداد) به خود بگیرد.
در جهانبینی عرفانی، جبروت مرتبهای والاتر از ملکوت و مجرد از ماده است که به عالم عقول محض اشارت دارد؛ از این رو فرد یا پدیدهٔ «با جبروت» در اصطلاح دارای ابهتی فرابشری و متصل به ساحت قدرت مطلق ترسیم میشود. در حل جدول و واژهشناسی، همواره مفاهیمی چون شوکت، اقتدار، صلبیت و ابهت با این واژه گره خوردهاند.