یعنی چه
این عبارت کنایه از وضعیتی هولناک و اضطراری است که در آن نظم اجتماعی و علایق خانوادگی فروپاشی شده و هر فرد تنها برای نجات جان و منفعت شخص خودش تلاش میکند.
تلفظ
تلفظ دقیق این ترکیب با فتح نون، سکون فاء و کسر سین در هر دو جزء آن است.
در جدول
پاسخ دقیق جدول برای این مفهوم کنایی با توجه به تعداد حروف، خود واژه «نفسی نفسی» (۸ حرف) یا «وانفسا» است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی از اصطلاحات کنایی فوق برای توصیف شرایطی که هر فرد فقط به بقای خود میاندیشد استفاده میشود.
به عربی
ریشه این عبارت کاملاً عربی است و در احادیث شفاعت و ادبیات عرب برای بیان شدت هول قیامت و غرق شدن در مصلحت ذات به کار میرود.
به فارسی
در برگردان و معادلسازی فارسی، عباراتی چون «وانفسا»، «هرکس به فکر خود بودن»، «وضعیت بقا» و «منمحوری در بحران» دقیقترین جایگزینها هستند.
در قرآن
این عبارت لفظاً در قرآن نیست؛ اما مفهوم آن یعنی فرار انسان از برادر، پدر، مادر، همسر و فرزندان در روز قیامت (آیات ۳۴ تا ۳۶ سوره عبس)، تجسم عینی این اصطلاح است. ریشه اصلی عبارت به احادیث شفاعت بازمیگردد که در آن بیان شده در قیامت همه حتی پیامبران از هول حق میگویند «نفسی نفسی» و تنها پیامبر اسلام (ص) میفرماید «امتی امتی».
جمعبندی و توضیح کامل نفسی نفسی
عبارت «نفسی نفسی» یک اصطلاح کنایهای با ریشه روایی و عربی است که لغواً به معنای «جان من، جان من» یا «خودم، خودم» است. این ترکیب در فرهنگ و زبان فارسی به عنوان نمادی از موقعیتهای بسیار هولناک، بحرانهای شدید و نماد روز رستاخیز به کار میرود؛ شرایطی که در آن تمام پیوندهای عاطفی و اجتماعی گسسته میشود و انسانها از روی اضطرار و ترس، همبستگی را فراموش کرده و فقط به فکر نجات شخص خود هستند.
این واژه در ادبیات عامه و مذهبی، نقطه مقابل ایثار، فداکاری و دگرخواهی (یا اصطلاح رواییِ امتی امتی) شناخته میشود و نشاندهنده غلبه مطلق غریزه بقا و خودخواهیِ ناشی از وحشت و اضطراب فردی است.