یعنی چه
اقوام جمع مکسر واژه «قوم» است و در زبان فارسی در دو سطح پرکاربرد معنا میشود؛ اول در مفهوم خانوادگی و اجتماعی به معنای بستگان، خویشان و فامیل، و دوم در مفهوم کلان اجتماعی و تاریخی به معنای گروههای انسانی، قبایل، نژادها و ملتهایی که دارای ویژگیهای فرهنگی، زبانی یا تاریخی مشترک هستند.
جمله سازی
در جدول
در جدولهای متقاطع کلمات، واژه «اقوام» با ۵ حرف به عنوان پاسخ برای راهنماهایی نظیر «خویشاوندان»، «بستگان»، «فامیلها» یا «قبایل و طایفهها» کاربرد دارد.
به انگلیسی
بسته به متن، اگر منظور فامیل باشد از واژگان مربوط به خویشاوندی و اگر منظور گروههای جمعیتی باشد از واژگان قومشناسی استفاده میشود.
به عربی
خود واژه اقوام ریشه عربی دارد و جمع قوم است؛ اما در زبان عربی معاصر برای خویشاوندان بیشتر از «أقارب» استفاده میشود.
به ترکی
در زبان ترکی استانبولی برای اشاره به فامیل و بستگان خونی از کلمه Akrabalar (که خود ریشه عربی دارد) استفاده میشود.
به فارسی
برابرهای اصیل و رایج فارسی برای این واژه شامل خویشان، بستگان، نزدیکان، فامیل، طایفهها، ایلها و تبارها است که بر حسب ساختار متن جایگزین آن میشوند.
جمعبندی و توضیح کامل اقوام
واژه اقوام از ریشه عربی «ق و م» (به معنی ایستادن و برپا خاستن) گرفته شده و جمع مکسر کلمه «قوم» است. این کلمه در زبان فارسی دو لایه معنایی متمایز اما مرتبط دارد؛ در ابعاد کوچک به پیوندهای خونی، فامیلی و صلهٔ رحم اشاره دارد که مایه همبستگی خانوادگی است. در ابعاد کلان اجتماعی، به گروههای بزرگ انسانی، تبارها و طایفههایی با پیشینه تاریخی، زبانی و فرهنگی مشترک اطلاق میشود که در کنار یکدیگر جامعه یا یک ملت بزرگ را شکل میدهند.
نکته جالب قرآنی این است که خود واژه جمعِ «اقوام» در متن قرآن کریم نیامده است، اما شکل مفرد آن یعنی «قوم» به دفعات بالا (بیش از ۳۸۰ بار) برای اشاره به گروهها و امتهای مختلف تاریخی نظیر قوم نوح، عاد و ثمود به کار رفته است. در ادبیات و علوم اجتماعی، اقوام نمادی از تنوع در عین یگانگی، همزیستی مسالمتآمیز و غنای فرهنگی جوامع بشری به شمار میروند.