یعنی چه
واژه «تخشید» شکل ماضی (بن ماضی) از مصدر کهن و اصیل فارسی «تخشیدن» است که دو معنای اصلی و تاریخی دارد؛ نخست به معنی کوشش کردن، تلاش کردن و ورزیدن، و دوم به معنی بالا نشستن و صدر مجلس را اختیار کردن.
تلفظ
این واژه به صورت فَعلید یعنی با فتح تاء و سکون خاء (تَخْـشید) تلفظ میشود.
در جدول
در جدولهای متقاطع، این کلمه ۵ حرفی معمولاً به عنوان پاسخ برای راهنماهای 'کوشید'، 'تلاش کرد' یا 'در صدر مجلس نشست' کاربرد دارد.
به انگلیسی
معادلهای انگلیسی این واژه بر اساس دو معنای فعلی آن انتخاب میشوند.
به عربی
افعال عربی متناسب با مفاهیم جهاد، سعی و صدارت، دقیقترین معادلهای این واژه هستند.
به ترکی
در زبان ترکی اصطلاحات مربوط به تلاش صمیمانه و نشستن در جایگاه برتر برای این واژه استفاده میشود.
جمعبندی و توضیح کامل تخشید
واژه «تخشید» یک فعل ماضی از مصدر «تخشیدن» است که ریشهای بسیار کهن در زبانهای ایرانی (مانند پارسی میانه و اوستایی) دارد. این واژه در متون کلاسیک و لغتنامههای قدیمی عمدتاً به دو معنای کاملاً متمایز به کار رفته است: یکی در مفهوم کوشش و مجاهدت در کارها، و دیگری در مفهوم محترمانه بر صدر مجلس نشستن و جایگاه برتر را به دست آوردن.
با وجود اصالت و غنای معنایی، این واژه در فارسی معیار امروز کاربرد زنده و روزمره ندارد و تقریباً منسوخ قلمداد میشود؛ با این حال، در لغتنامههای معتبری نظیر دهخدا و برهان قاطع ثبت شده و امروزه بیشتر در طراحی یا حل جدولهای کلمات متقاطع و بررسیهای زبانشناختی متون کهن مورد توجه قرار میگیرد.