یعنی چه
در روایات و اساطیر اسلامی، بُراق یا بوراق نام مرکبی سپیدفام، بالدار و بسیار تندرو است که پیامبر اسلام (ص) در شب معراج از مکه به بیتالمقدس و سپس به آسمانها بر آن سوار شد. در لغت نیز به معنی درخشان و تابان است و در برخی فرهنگها به ماده معدنی بوره (Borax) نیز اطلاق میشود.
تلفظ
این واژه در زبان فارسی و عربی با ضمه روی حرف اول به صورت «بُراق» (Borāq) تلفظ میشود، هرچند در متون کهن گاهی به صورت «بوراق» نیز نگاشته شده است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ رایج برای راهنمای «مرکب معراج پیامبر» یا «اسب بالدار معراج»، واژه ۵ حرفی «بوراق» یا واژه ۴ حرفی «براق» است.
به انگلیسی
برای اشاره به موجود اسطورهای معراج از واژه تخصصی Buraq استفاده میشود. همچنین واژگانی مانند Shiny برای معنای لغوی آن (درخشان) کاربرد دارند.
به فارسی
معادلهای فارسی این واژه با توجه به کاربرد آن شامل «اسب بالدار معراج»، «مرکب آسمانی»، «سبکسیر» و در معنای صفت لغوی «تابان» و «درخشان» است. همچنین در مصارف کهن معدنی به معنی «بوره» به کار میرفت.
نماد چیست
در ادبیات عرفانی فارسی (بهویژه در اشعار مولانا، نظامی و خاقانی)، بوراق نماد عشق راستین، همت بلند و وسیلهای برای سیر و سلوک روحانی است؛ مرکبی که انسان را از جهان مادی فراتر برده و به پیشگاه الهی میرساند.
جمعبندی و توضیح کامل بوراق
واژه «بُراق» یا «بوراق» ریشه در فرهنگ و روایات اسلامی دارد و به مرکب سپیدفام، بالدار و فوقالعاده تندروی عروج پیامبر (ص) در شب معراج اشاره میکند. اگرچه نام این موجود به طور مستقیم در قرآن ذکر نشده، اما در احادیث و متون تاریخی مکرراً توصیف شده است. از نظر ریشهشناسی، بیشتر لغتشناسان آن را مشتق از «ب ر ق» عربی به معنای درخشیدن یا صاعقه (به دلیل سرعت یا سپیدیاش) میدانند؛ گرچه برخی نیز آن را معرب واژه فارسی میانه «بارَگ» به معنی اسب قلمداد کردهاند.
این واژه در ادبیات و عرفان فارسی جایگاه ویژهای یافته و شاعران بزرگ از آن به عنوان نمادی برای «عشق و همت بلند» یاد کردهاند که روح سالک را از مادیات جدا کرده و به ملکوت اعلی میرساند. علاوه بر این کاربرد اسطورهای، بوراق در زبان فارسی به معنای درخشان و جلا یافته و در برخی متون قدیمی به عنوان معادل ماده معدنی «بوره» نیز ثبت شده است.