یعنی چه
این عبارت ترکیبی ادبی و کنایی است. در ظاهر به معنای باز کردن و پهن کردن بالها یا گلبرگها روی زمین است، اما در مفهوم کنایی به ایثار، فروتنی بیحد، فدا کردن تمام وجود برای دیگری و خدمت صادقانه اشاره دارد؛ کما اینکه در شعر ملکالشعرای بهار، گلبرگها خود را زیر پا پهن میکنند تا همنشین خاک شوند.
تلفظ
این ترکیب از سه واژه تشکیل شده که به صورت پیوسته و با سکون در انتهای «گسترده» و «پر» در خوانش شعری تلفظ میشود.
در جدول
در مسابقات شرح در متن و جدول، این عبارت دقیقاً ۱۱ حرف دارد و به عنوان کنایه از تواضع، فروتنی یا فدا کردن جان و مال کاربرد دارد.
به انگلیسی
در برگردان انگلیسی بسته به بافت متن، مفهوم گشودن بالها یا نثار کردن فداکارانه گلبرگها اراده میشود.
به عربی
در زبان عربی اصطلاح اول برای گشودن بالها و اصطلاح دوم برای فرش کردن زمین با برگ و گلبرگ استفاده میشود.
به فارسی
معادلهای روان فارسی این ترکیب شامل عباراتی چون بال گشودن، پر افشاندن، ایثار کردن و فروتنی و تواضع به خرج دادن است.
نماد چیست
این عبارت در نمادشناسی ادبیات فارسی، سمبل تواضع بیحدومرز، خاکساری عاشق در برابر معشوق و جانفشانی بیمنتی است که فرد برای راحتی و افتخار طرف مقابل انجام میدهد.
جمعبندی و توضیح کامل گسترده پر کرد
عبارت «گسترده پر کرد» یک واژه مستقل واژنامهای نیست، بلکه یک ترکیب فعلی و استعارهٔ لطیف در شعر کلاسیک فارسی است. این اصطلاح به طور ویژه در مسمط معروف ملکالشعرای بهار (در تضمین شعر سعدی) به کار رفته است؛ آنجا که میگوید «گل اندر زیر پا گسترده پر کرد / مرا با همنشینی مفتخر کرد» تا فداکاری گلبرگها را در پای همنشین خود توصیف کند.
از نظر معنایی، این عبارت اوج فروتنی، ایثار و از خودگذشتگی را بازگو میکند. گشودن بالها یا پهن کردن گلبرگها زیر پای دیگری، کنایه از تسلیم محض بودن در راه عشق و دوستی است. این مفهوم قرابت معنایی بالایی با تعابیر قرآنی همچون «واخفض جناحک» (بال تواضع خود را فرود آر) دارد.
در بازیهای فکری و جدول کلمات، این ترکیب یک عبارت ۱۱ حرفی به شمار میآید. شناخت مفاهیم کنایی آن به درک بهتر اشعار طراز اول ادبیات فارسی و ظرافتهای پنهان در استعارات سنتی کمک شایانی میکند.