یعنی چه
واژه غیر متراکم صفت ترکیبیِ سلبی است و به هر ماده، جمعیت یا ساختاری اِطلاق میشود که اجزای تشکیلدهنده آن به هم فشرده و چسبیده نباشند. این اصطلاح در فیزیک برای سیالات و مواد کمچگال، در جغرافیا و آمار برای مناطق کمجمعیت، و در زیستشناسی برای پوششهای گیاهی یا موهای کمپشت و تنک به کار میرود.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه به صورت «غِیرِ مُتَراکِم» است که از دو بخش تشکیل شده؛ «غیر» با کسره در پایان و «متراکم» با پیشواک مُ و زبر روی حروف ت و ر.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، عبارت غیر متراکم دقیقاً ۹ حرف دارد. با توجه به تعداد حروف و طراح جدول، واژههای هممعنی مانند تنک، رقیق یا پراکنده نیز ممکن است مد نظر باشند.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی بسته به سیاق متن، واژههای متفاوتی استفاده میشود؛ در علم فیزیک غیر متراکم را بیشتر non-dense، در آمار و توزیع جمعیت sparse، و در مکانیک سیالات و دادهها uncompressed مینامند.
به عربی
در زبان عربی از ترکیب مستقیم «غیر متراکم» استفاده میشود. همچنین واژه «متخلخل» برای اشاره به ساختارهایی که باز و دارای فاصله هستند بسیار رایج است.
به ترکی
در ترکی استانبولی برای مفهوم غیر متراکم در معنای فیزیکی و ساختاری از Yoğun olmayan و برای توصیف جمعیت یا پوشش گیاهی کمپشت از واژه Seyrek استفاده میکنند.
جمعبندی و توضیح کامل غیر متراکم
عبارت «غیر متراکم» یک صفت ترکیبیِ نفی است که از پیشوند عربی «غیر» (به معنی نا یا سلب) و صفت «متراکم» (از ریشه عربی ر ک م به معنی روی هم انباشتن) ساخته شده است. این اصطلاح دقیقاً در مقابل مفهوم فشردگی و چگالی بالا قرار میگیرد و به هر پدیدهای اشاره دارد که اجزای آن با فاصلههای مشخص یا ساختاری باز در کنار یکدیگر قرار گرفته باشند.
این واژه کاربرد گستردهای در علوم مختلف دارد؛ در فیزیک و شیمی برای توصیف گازها یا مایعات رقیق و مواد کمچگال، در زمینشناسی و مهندسی برای خاکها و سنگهای منفصل، و در آمار و جغرافیا برای توصیف مناطق روستایی یا جنگلهای تنک که تراکم جمعیتی و گیاهی پایینی دارند به کار میرود. ریشه این کلمه (رکم) در قرآن به صورت الفاظی چون «مرکوم» و «رکاماً» برای توصیف ابرها و تودههای انباشته آمده، هرچند خود ترکیب غیر متراکم در متون کهن دیده نمیشود و کاربردی علمی و مدرن دارد.