یعنی چه
کودک سرشتی به معنای دارا بودن اخلاق، عادات یا طبیعت اولیه و معصومانهی کودکانه است. این اصطلاح در ادبیات و روانشناسی به روحیات بیتکلف، سادهدلی یا گاه رفتارهای نابالغ اشاره دارد. همچنین در اصطلاحات پزشکی و روانپزشکی جدید، به ویژگیها، طبع یا تاخیرهای رشدی اطلاق میشود که ریشه در ذات، ژنتیک و بیولوژی اولیه فرد دارند و ناشی از عوامل اکتسابی بیرونی نیستند.
در جدول
پاسخ دقیق و مستقیم برای این نشانه در جدول کلمات متقاطع، خودِ واژهٔ «کودک سرشتی» با ۹ حرف است. از واژههای مشابه میتوان به کودکمنشی و طفلخویی اشاره کرد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی، برای توصیف جنبههای رفتاری و خوی کودکانه از واژههای Puerility یا Childishness و برای جنبه مثبت آن از Childlike nature استفاده میشود. در متون پزشکی و روانشناسی، جهت اشاره به ویژگیهای ساختاری و ذاتی فرد واژهٔ Constitutional کاربرد دارد.
به عربی
در زبان عربی برای اشاره به رفتار و عادات کودکانه بزرگسالان از اصطلاحات «طفولية الأخلاق» یا «صِبيانیة» استفاده میشود و در مفاهیم مرتبط با سرشت و ذات ساختاری، واژه «فِطري» به کار میرود.
در قرآن
عبارت ترکیبیافتهٔ «کودک سرشتی» به طور مستقیم و با همین ساختار لفظی در متن قرآن کریم وجود ندارد. با این حال، مفهوم ذاتی و پاک آن با واژهٔ قرآنی «الفِطْرَة» (مانند آیه فِطْرَتَ اللَّهِ الَّتِی فَطَرَ النَّاسَ عَلَیْهَا) که به طبیعت اولیه، توحیدی و دستنخورده انسان اشاره دارد، دارای قرابت و همپوشانی معنایی است.
جمعبندی و توضیح کامل کودک سرشتی
واژهٔ «کودکسرشتی» یک ترکیب مضاف و مضافالیه جعلی (حامص مرکب) در زبان فارسی است. اجزای سازنده آن یعنی «کودک» ریشه در پارسی میانه (kōdak) دارد و «سرشت» از مصدر سرشتن (به معنی گل ورز دادن، خمیر کردن و مجازاً ذات و آفرینش) از پارسی میانه (sirišn) میآید. ترکیب این دو با یکدیگر، مفهوم فردی را میسازد که طینت و طبیعت او همچون کودکان دستنخورده، پاک یا خام باقی مانده است.
در حوزه کاربرد ادبی و اجتماعی، این اصطلاح بار معنایی دوگانهای دارد؛ گاهی در ستایش معصومیت، سادگی و بیتکلف بودن یک انسان بزرگسال به کار میرود و گاهی در قالب نقد، به رفتارهای نابالغ، خامی و سادهلوحی فرد اشاره میکند. برای نمونه در یک جمله میتوان گفت: «او با وجود سالها زندگی در هیاهوی شهر، هنوز آن روحیه پاک و کودکسرشتی خود را حفظ کرده بود.»
از سوی دیگر، در ادبیات علمی و پزشکی معاصر، این واژه دستخوش یک بازتعریف دقیق شده است. امروزه در اصطلاح روانشناسی و کارشناسی رشد، کلمه سرشتی (Constitutional) برای توصیف ویژگیهایی به کار میرود که منشأ ژنتیکی و بیولوژیکی دارند. به عنوان مثال، «تأخیر رشد سرشتی» در کودکان به معنای آن است که کندی روند رشد ناشی از بیماری یا سوءتغذیه نیست، بلکه بخشی از برنامه طبیعی و ذاتی بدن خودِ کودک است.