یعنی چه
چشمغره به معنای نگاهی تند، خشمآلود، عصبانی یا تهدیدآمیز به کسی (معمولاً بدون صحبت کردن) است که برای ابراز نارضایتی، سرزنش یا برحذر داشتن فرد از کاری به کار میرود.
در جدول
در جدولهای متقاطع، پاسخ اصلی این نشانه چشمی «چشم غره» با ۶ حرف است و از دیگر لغات مشابه میتوان به خشمنگاه یا چشمزهر اشاره کرد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی رایجترین اصطلاح برای چشمغره رفتن به کسی عبارت «to give someone a dirty look» است.
به ترکی
در زبان ترکی برای توصیف این حالت از ترکیبهایی که به معنای نگاه تند، وارونه یا خیره از روی خشم هستند استفاده میشود.
نماد چیست
چشمغره در فرهنگ عمومی و ادبیات غیرکلامی، نماد بارز تهدید بدون کلام، کنترل اجتماعی (مانند رفتار مادر با فرزند در مهمانی) و ابراز خشم و نارضایتی درونی پنهان است.
جمعبندی و توضیح کامل چشم غره
واژه «چشمغره» یا «چشمقره» اصطلاحی اصیل و پرکاربرد در فرهنگ رفتاری ایرانیان است. در ریشهشناسی این واژه میان زبانشناسان دو دیدگاه وجود دارد؛ برخی بخش دوم آن یعنی «غره» را با غرش، خشم و تندی چهره مرتبط میدانند و برخی دیگر در لغتنامههای قدیمیتر مانند دهخدا آن را «چشمقره» ضبط کردهاند که ترکیبی از چشم فارسی و «قره» ترکی (به معنای سیاه) است و به گرد کردن سیاهی چشم از روی خشم اشاره دارد.
این رفتار حرکتی و عاطفی، نمونهای هوشمندانه از ارتباطات غیرکلامی است. برای مثال، عباراتی مانند «مادر با یک چشمغره فرزندش را سر جایش نشاند» به خوبی نشاندهنده کارکرد این واژه در انتقال پیامِ هشدار و بازدارندگی بدون نیاز به ادای کلمات و شکستن حرمتها در جمع است.
اگرچه خود واژه چشمغره به صورت مستقیم در متن قرآن کریم نیامده است، اما مصادیق مفهومی آن در جبههگیریهای رفتاری کافران دیده میشود؛ مانند آیه ۵۱ سوره قلم (وإن یکاد...) که به نگاههای تیز، خشمآلود و آسیبرسان دشمنان اشاره دارد و نشان میدهد که قدرت کلامی چشم از دیرباز در فرهنگهای مختلف مورد توجه بوده است.